Hollandse Smoushond
Het gele, ruwharige heertje van eigen bodem: vrolijk, zachtaardig en dol op zijn gezin. Ooit rattenvanger bij de koetsstal, na bijna uitsterven zorgvuldig teruggefokt, en vandaag een van de fijnste kleine gezinshonden van Nederlandse makelij.
In dit artikel
De Hollandse Smoushond in het kort
De Hollandse Smoushond was in de 19e eeuw het stalhondje van heren met paarden, waar hij ratten en muizen kort hield. Na de Tweede Wereldoorlog verdween het ras; vanaf 1973 werd het onder leiding van Riek Barkman teruggefokt, onder meer met hulp van de Border Terriër, met gezondheid en karakter voorop. De FCI-rasstandaard, het officiële rasprofiel, noemt hem aanhankelijk, vrolijk, vriendelijk en onbevangen.
Het is een compacte, geel ruwharige hond van 35 tot 42 cm en 7 tot 11 kg met baard, snor en wenkbrauwen. Hij is levendig zonder druk te zijn, dol op kinderen en doorgaans vlot met honden en katten. De vacht pluk je twee keer per jaar; alleen thuis blijven is zijn zwakste punt. Benieuwd of hij bij jou past? Doe verderop de match.
- Schofthoogte
- 37–42 cmteef 35–40 cm
- Gewicht
- 7–11 kgcompact en vierkant gebouwd
- Levensverwachting
- 13–14 jaaruitschieters tot 17–18 jaar
- Beweging
- ± 1 uurper dag, graag meer en gevarieerd
- Vacht
- Ruw, geel4–7 cm; 2× per jaar plukken
- Herkomst
- Nederlandstalhond, rattenvanger
De Hollandse Smoushond in scores
Elke hond in de atlas krijgt scores op dezelfde meetlat, zodat je rassen eerlijk naast elkaar kunt leggen.
Meer pootjes betekent altijd makkelijker voor jou als baas, niet "meer van die eigenschap".
Wat voor karakter heeft een Hollandse Smoushond?
De FCI-rasstandaard beschrijft hem als aanhankelijk, vrolijk, vriendelijk en onbevangen: levendig zonder hyperactief te zijn, en nauwelijks angstig. De Raad van Beheer voegt daaraan toe dat hij intelligent is en zijn baas graag helpt.
In het terugfokprogramma stonden gezondheid en karakter uitdrukkelijk boven uiterlijk, en dat merk je: de moderne Smous is een stabiele, sociale huishond die vlot omgaat met vreemden, honden en katten. Een klein eigenwijs trekje uit zijn stalverleden houdt hem charmant.
Is een Hollandse Smoushond geschikt voor een gezin?
Ja, dit is een van de fijnste kleine gezinshonden: de Raad van Beheer noemt hem dol op kinderen, en ook met katten en andere honden gaat het doorgaans goed. Zijn formaat maakt hem bovendien hanteerbaar voor kinderen.
Zoals bij elke hond blijft toezicht bij jonge kinderen de norm, en verdient de hond een eigen rustplek waar hij niet gestoord wordt.
Past deze hond bij jou?
Zes korte vragen, je ziet meteen je match.
Kies hierboven je situatie om je persoonlijke match te zien.
Kan een Hollandse Smoushond in een appartement wonen?
Ja, prima. Met zijn formaat van hooguit 42 cm en zijn rustige aanwezigheid binnenshuis past hij in een appartement of klein huis, in stad of dorp.
Voorwaarde is dagelijks voldoende buitentijd met snuffelruimte en spel. Een tuin is leuk, maar geen vereiste.
Hoeveel beweging heeft een Hollandse Smoushond nodig?
Reken op ongeveer een uur per dag, met ruimte om te snuffelen en te spelen; zijn behoefte is gemiddeld tot ruim. Onderschat hem niet: de Raad van Beheer noemt hem onvermoeibaar op lange wandelingen en een liefhebber van zwemmen.
Hij blinkt uit in hondensport: behendigheid, flyball en dogdance passen perfect bij deze werkwillige, wendbare hond. Ook zoekspelletjes naar zijn rattenvangersverleden vallen in de smaak.
Hoeveel verzorging vraagt de vacht van een Hollandse Smoushond?
Zijn ruwe, harde vacht van 4 tot 7 cm, geel in alle tinten met baard, snor en wenkbrauwen, is verrassend onderhoudsarm: twee keer per jaar plukken, met de hand wanneer de vacht plukrijp is, volstaat. Zo'n plukbeurt kost wel enkele uren of een bezoek aan een trimsalon dat handmatig plukken beheerst.
Tussendoor is kammen amper nodig; controleer op klitten, houd de baard fris en knip zo nodig het haar tussen de voetzolen. Scheren is af te raden, dat bederft de ruwe vachtstructuur.
Is een Hollandse Smoushond moeilijk op te voeden?
Nee, hij is slim, werkwillig en gevoelig voor je stem: met beloning en consequentie leer je hem vlot de basis. Zijn kleine eigenwijze kantje vraagt hooguit wat humor en geduld.
Het belangrijkste huiswerk is het alleen zijn: deze aanhankelijke hond vindt daar niets aan en leert het alleen met een rustige, stapsgewijze opbouw vanaf de eerste weken. Volg daarvoor het stappenplan alleen thuis leren en benut ook de socialisatieperiode goed.
Wat kost een Hollandse Smoushond?
Eerlijk antwoord: betrouwbare Belgische bedragen voor de aanschaf, het voer, de dierenarts en de verzekering van een Hollandse Smoushond zetten we hier pas neer zodra we ze met bronnen kunnen onderbouwen. Liever even geen cijfer dan een verzonnen cijfer. Reken er wel op dat een hond, groot of klein, elke maand een vast budget vraagt, en dat prijzen sterk verschillen per fokker en regio.
Wat we nu al wel kunnen zeggen over vachtverzorging thuis: Vooral tijd: controle op klitten en baardonderhoud.
Eerlijk over de Hollandse Smoushond
- Alleen thuis is zijn achilleshiel. Hij wil overal bij zijn. Wie fulltime van huis is, doet deze aanhankelijke hond tekort.
- Plukken is specialistenwerk. Twee keer per jaar moet de vacht met de hand geplukt worden; dat kost uren of een trimsalon dat het vak verstaat. Scheren verpest de vacht.
- De genenpool is klein. Het ras is vanaf 1973 uit een handvol honden teruggefokt, met bewuste Border Terriër-inkruisingen. De rasvereniging bewaakt de fok streng; koop dus alleen via die route.
- Reken op een wachtlijst. Met zo'n 1.500 Smoushonden in Nederland en weinig nesten per jaar is even wachten op een pup heel normaal.
De route van pup naar senior
Elke levensfase vraagt iets anders van je. Dit zijn de haltes waar je bij dit ras rekening mee houdt.
Onbevangen de wereld in
Zijn open, nieuwsgierige aard maakt socialiseren dankbaar werk: laat hem mensen, kinderen, honden en katten positief ontmoeten. Begin vanaf dag één met korte momenten alleen, dat is bij dit ras de belangrijkste les.
Basis leggen, band bouwen
Train speels de basiscommando's en bouw het alleen thuis blijven verder uit. Laat hem kennismaken met water en verschillende ondergronden; een puppycursus past hem uitstekend.
De vrolijke puber
Zijn eigenwijze kantje piekt, maar met humor en consequentie blijft het bij charmante ondeugd. Ontdek nu een hondensport: behendigheid of flyball geven zijn werklust richting.
Volwassen: zonnetje in huis
Je hebt nu een stabiele, vrolijke huisgenoot die vaak 13 tot 14 jaar wordt, met uitschieters richting 17. Houd zijn gewicht en gebit in de gaten en blijf de plukbeurten trouw inplannen.
Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Hollandse Smoushond?
De Hollandse Smoushond is een opvallend gezond ras: het terugfokprogramma selecteerde vanaf dag één op gezondheid en karakter. Vraag een fokker toch altijd hoe de lijnen ervoor staan.
Volgens onderzoek van de Universiteit Utrecht, aangehaald door het landelijke voorlichtingsinstituut LICG, zijn er voor dit ras geen erfelijke aandoeningen die speciale aandacht vragen. Ook de rasvereniging kent geen verplichte screeningsonderzoeken; de fok wordt wel streng bewaakt via beoordelingsdagen.
Het hele ras stamt af van een kleine groep honden uit de jaren zeventig, aangevuld met bewuste Border Terriër-inkruisingen. Inteelt blijft daardoor een aandachtspunt; fokken gebeurt daarom uitsluitend begeleid via de rasvereniging en de stichting achter het terugfokprogramma.
Zoals bij elke kleine hond letten baas en dierenarts op gebit, gewicht en knieën. Een jaarlijkse controle volstaat voor de meeste Smoushonden.
Weet je niet welke uitslagen je precies moet opvragen? Download de gratis checklist “Wat vraag je een fokker?”, met alle onderzoeken die bij dit ras horen op één A4.
Waar vind je een goede Hollandse Smoushond-pup?
Voor dit ras is de route helder: vrijwel alle fok loopt via de Hollandse Smoushonden Club en de Stichting Terugfokprogramma, die nesten beoordelen op gezondheid en gedrag. De stamboomregistratie ligt bij de Raad van Beheer in Nederland; in België vervult de KMSH (Koninklijke Maatschappij Sint-Hubertus) die rol, al worden de meeste nesten in Nederland geboren.
Met zo'n 1.500 Smoushonden in Nederland en een beperkt aantal nesten per jaar is een wachtlijst normaal; zie dat als kwaliteitsbewaking in plaats van als obstakel. Een pup buiten de rasvereniging om kopen is bij dit zorgvuldig teruggefokte ras geen verstandig idee.
Koop je bij een kweker? Check of hij erkend is met zijn HK-nummer in de officiële lijst van Dierenwelzijn Vlaanderen.
Veelgestelde vragen over de Hollandse Smoushond
Wat voor karakter heeft een Hollandse Smoushond?
De FCI-rasstandaard noemt hem aanhankelijk, vrolijk, vriendelijk en onbevangen: levendig zonder hyperactief te zijn. Hij is intelligent, sociaal naar mensen, honden en katten, en sterk op zijn gezin gericht.
Is de Hollandse Smoushond een echt Nederlands ras?
Ja, het is een van de weinige Nederlandse rassen. In de 19e eeuw was hij stalhond en rattenvanger; na de oorlog verdween het ras en vanaf 1973 werd het onder leiding van Riek Barkman teruggefokt, met gezondheid en karakter voorop.
Hoeveel verzorging vraagt de vacht van een Hollandse Smoushond?
Weinig, maar wel specifiek: de ruwe gele vacht moet twee keer per jaar met de hand geplukt worden als hij plukrijp is. Tussendoor volstaat controleren op klitten en wat baardonderhoud; kammen is amper nodig en scheren is af te raden.
Is een Hollandse Smoushond geschikt voor beginners?
Ja. Voorlichtingsbronnen stellen dat er geen ervaring nodig is om dit ras verantwoord te houden. Hij is zachtaardig, leert vlot en heeft geen extreme behoeftes; alleen het alleen thuis blijven vraagt vanaf het begin gerichte training.
Is de Hollandse Smoushond gezond?
Ja, opvallend gezond: volgens onderzoek van de Universiteit Utrecht zijn er geen erfelijke aandoeningen die speciale aandacht vragen, en de levensverwachting ligt op 13 tot 14 jaar met uitschieters tot 17 of 18. De kleine genenpool blijft wel een aandachtspunt, daarom loopt de fok via de rasvereniging.
Bronnen bij deze pagina (4)
- FCI-rasstandaard 308, groep 2, maten en gewicht, ruwe gele vacht 4-7 cm, karakter, historiek als stalhond en heropbouw.
- Houden van Honden (Raad van Beheer), karakter, dol op kinderen, beweging en hondensport, plukken 2× per jaar, terugfok 1973, ±1.500 in Nederland, levensverwachting.
- LICG – Hollandse Smoushond, karakter, Universiteit Utrecht: geen aangewezen erfelijke aandoeningen, plukrijpe vacht, alleen thuis, geschikt zonder ervaring.
- Stichting Terugfokprogramma (Hollandse Smoushonden Club), terugfokprogramma vanaf 1973 (Riek Barkman), Border Terriër-inkruisingen, beoordelingsdagen, gezondheid en karakter boven uiterlijk.