Kindvriendelijke hondenrassen

Wat maakt een ras kindvriendelijk?

Kindvriendelijk gaat in deze atlas over verdraagzaamheid: hoe een ras gemiddeld reageert op de rommeligheid die kinderen nu eenmaal meebrengen. Onverwachte aanrakingen, hard geluid, snelle bewegingen, een knuffel die te stevig uitvalt. Rassen die daar volgens hun dossier weinig van opkijken en er vlot van herstellen, krijgen de maximale score. Daarnaast vroegen we minstens vier pootjes op gezinsvriendelijkheid, want een hond die zacht is met kinderen maar het drukke ritme van een gezin slecht verdraagt, hoort hier niet thuis.

Beide scores zijn een inschatting van de redactie op basis van de rasdossiers, geen meting en geen keurmerk. Ze zeggen ook maar een deel van het verhaal. Ze zeggen niets over hoeveel beweging een hond nodig heeft, niets over hoe zwaar hij weegt, en niets over hoe deze ene pup uit dit ene nest zich zal ontwikkelen.

En het belangrijkste: geen enkele score belooft dat een ras veilig is bij kinderen. Dat kan geen lijst en geen ras. Elke hond kan schrikken, pijn hebben of zich in het nauw gedreven voelen, en dan reageert hij als hond. Toezicht van een volwassene is altijd nodig, hoeveel pootjes een ras hier ook haalt.

De 23 kindvriendelijke rassen in deze lijst

De lijst is opvallend breed van formaat. Negen rassen zijn klein, vijf middelgroot, acht groot, en de Bernedoodle valt onder wisselend formaat omdat hij van 30 tot 74 cm en van 4,5 tot 41 kg kan uitkomen. Kindvriendelijkheid zit dus niet in een bepaald postuur: je vindt hem bij de Coton de Tulear van 3,5 tot 6 kg net zo goed als bij de Newfoundlander van ongeveer 68 kg.

Praktisch maakt dat verschil wél uit, alleen op een andere manier dan mensen verwachten. Een grote hond neemt ruimte in en duwt een peuter per ongeluk omver, alleen al door zijn massa: de Berner Sennenhond weegt 38 tot 50 kg, de Sint-Bernard 63 tot 81 kg. Een kleine hond loopt juist het risico zelf gewond te raken, doordat er op hem gestapt wordt of doordat hij van de bank glijdt in een kinderarm. Meer over die twee uitersten lees je op de pagina's over grote hondenrassen en kleine hondenrassen.

De tweede spreiding zit in beweging, en die weegt in een gezinsagenda vaak zwaarder dan formaat. Een paar voorbeelden uit de dossiers:

• Weinig tot matig: de Mopshond doet het met korte, rustige wandelingen, de Franse Bulldog met laag tot matige beweging, de Cavalier King Charles Spaniel met ongeveer 45 minuten per dag.
• Rond een uur: de Border Terrier, de Eurasier (30 tot 60 minuten), de Sint-Bernard en de Berner Sennenhond zitten in deze band.
• Anderhalf uur en meer: de Beagle, de Boxer (1,5 tot 2 uur), de Labrador Retriever en de Kleine Münsterländer vragen dagelijks stevig werk.
• Veel: de Ierse Setter komt op meer dan 2 uur en de Épagneul Breton staat als veel beweging genoteerd. Dat blijft ook op regenachtige woensdagmiddagen gelden.

Hond en kind samen: de basisregels

De regels hieronder gelden voor elk ras in deze lijst en voor elk ras erbuiten. Ze zijn niet ingewikkeld, maar ze vragen wel dat je ze elke dag aanhoudt, ook als het al honderd keer goed ging.

Werk altijd positief en beloningsgericht: belonen wat je wil zien, en de situatie aanpassen als iets niet lukt. Straf, ruk aan de lijn of schrikmateriaal horen hier niet, en zeker niet rond kinderen. Een hond die geleerd heeft dat grommen straf oplevert, waarschuwt de volgende keer korter. Loopt het thuis vast, ga dan met een gedragsdeskundige of je dierenarts in gesprek in plaats van harder op te treden.

• Houd toezicht. Een volwassene in dezelfde ruimte, met de aandacht bij hond en kind samen. Niet vanaf de andere verdieping, niet met de telefoon in de hand.
• Geef de hond een eigen rustplek waar niemand hem stoort: een bench of mand op een rustig plekje, en de afspraak dat kinderen daar nooit achter hem aan gaan.
• Nooit storen bij eten of slapen. Geen hand in de voerbak, geen kind dat een slapende hond wakker knuffelt. Wek hem met je stem, niet met je hand.
• Leer je kind lezen wat de hond aangeeft. Weglopen, wegkijken, likken langs de neus, gapen buiten een slaapmoment, zich klein maken: dat zijn verzoeken om ruimte. Wie ze respecteert, hoeft zelden een grom te horen.
• Laat de hond zelf naar het kind toe komen in plaats van het kind naar de hond te laten lopen. Aaien doe je op borst of schouder, niet over het hoofd of om de nek.
• Spreek af wat niet mag: niet op de hond zitten, niet aan staart of oren trekken, niet achterna rennen, geen speelgoed of kluif afpakken.

De leeftijd van je kind verandert wat past

Een gezin met een peuter is een ander huishouden dan een gezin met een tiener, en de hond die bij het ene past, past niet vanzelf bij het andere. Bij peuters en kleuters ligt het initiatief volledig bij jou: zij begrijpen nog niet dat een hond eigen grenzen heeft, en de hond moet dus op geen enkel moment op hun oordeel hoeven vertrouwen. Formaat weegt hier het zwaarst. Een uitbundige hond van dertig kilo die blij komt begroeten, gooit een kind van twee om zonder enige kwade bedoeling. Tegelijk is een heel kleine hond kwetsbaar tussen struikelende voetjes. Een middenweg met een kalm karakter en veel losse ruimte in huis werkt vaak het rustigst.

Bij schoolkinderen verschuift het beeld. Zij kunnen leren hoe je een hond benadert, kunnen meehelpen met wandelen en trainen, en vinden een energieke hond meestal juist leuk. In deze fase betalen rassen met veel bewegingsbehoefte zich terug, want er is iemand die mee naar buiten wil. Een hond met een hoge score op trainbaarheid, zoals de Golden Retriever, geeft een kind bovendien snel succeservaringen bij het oefenen. Verwar meehelpen niet met verantwoordelijkheid dragen: de eindverantwoordelijkheid blijft bij de volwassene, ook als het kind de riem vasthoudt.

Bij tieners speelt iets anders. De agenda's lopen uit elkaar, en de hond die je vandaag kiest is er over tien jaar nog terwijl je kind misschien al uit huis is. Kies dus een hond die bij jouw leven past, niet bij de belofte van je zoon of dochter om elke dag te wandelen. Kijk ook nuchter naar wat een druk gezin aankan qua tijd; de lijst met hondenrassen voor beginners helpt daarbij, en wie weinig buitenruimte heeft, vindt in rassen voor een appartement een realistischer vertrekpunt.

Waarom karakter belangrijker is dan ras

Een ras geeft je een verwachting, geen uitkomst. Binnen elk ras op deze pagina bestaan honden die alles verdragen en honden die snel genoeg hebben van kindergedoe. Wat die twee uit elkaar houdt, is meestal niet hun stamboom maar hun start: hoe de moederhond leefde, hoe de eerste acht weken verliepen, of de pup als jonge hond op een prettige manier kennismaakte met kinderen, geluid en drukte. Een goed gesocialiseerde hond van een ras dat niet in deze lijst staat, is met kinderen vaak prettiger gezelschap dan een slecht gestarte hond die hier wél bij staat.

Daarom weegt de herkomst zwaar. Vraag om de moeder te zien, in de omgeving waar de pups opgroeien. Vraag hoe de fokker socialiseert en of de pups gewend zijn aan huisgeluiden. Bij een hond uit het asiel of een herplaatsing kun je vragen wat er over zijn verleden met kinderen bekend is, en wat de opvang zelf gezien heeft. Kies je een volwassen hond, dan zie je bovendien meteen wie hij is in plaats van wie hij misschien wordt.

En blijf realistisch over wat een pagina als deze kan doen. De scores zijn een inschatting van de redactie, gebaseerd op de rasdossiers, bedoeld om je selectie te versmallen voordat je gaat kijken. Ze zijn geen garantie en geen veiligheidsverklaring. De hond die je uiteindelijk meeneemt, beoordeel je op wat je van hém ziet, en de afspraken thuis blijven daarna onverkort staan.

Veelgestelde vragen over kindvriendelijke hondenrassen