Stabijhoun

Het zachtaardige jachtras uit Friesland: vrolijk, kindvriendelijk en dol op water, met een eigenwijze kop. Een van de mooiste Nederlandse rassen, en wereldwijd nog altijd zeldzaam.

Stabijhoun in zijaanzicht
In dit artikel
  1. In het kort
  2. Scores
  3. Karakter
  4. Gezin
  5. Past hij bij jou?
  6. Appartement
  7. Beweging
  8. Vacht
  9. Opvoeding
  10. Kosten
  11. Eerlijk over
  12. Levensfase
  13. Gezondheid
  14. Een pup vinden
  15. Veelgestelde vragen
In het kort

De Stabijhoun in het kort

De Stabijhoun is een van de Friese rassen: een veelzijdige jacht- en boerderijhond die vroeger mollen en bunzingen ving en het erf bewaakte. De FCI-rasstandaard tekent hem als aanhankelijk maar eigenzinnig: in huis rustig en waaks, naar vreemden eerst wat gereserveerd.

Voor gezinnen is hij opvallend zacht en verdraagzaam, ook met andere dieren, en zwemmen staat bovenaan zijn lijstje. Wereldwijd bestaan er maar enkele duizenden. Benieuwd of deze Fries bij jou past? Doe verderop de match.

Schofthoogte
± 53 cmteef ± 49–50 cm
Gewicht
22–27 kgteef 18–23 kg
Levensverwachting
13–15 jaargemiddeld
Beweging
1–2 uurper dag, graag met zwemmen
Vacht
Halflangweinig onderhoud, rui 2× per jaar
Herkomst
NederlandFriese jacht- en boerderijhond

De Stabijhoun in scores

Elke hond in de atlas krijgt scores op dezelfde meetlat, zodat je rassen eerlijk naast elkaar kunt leggen.

Meer pootjes betekent altijd makkelijker voor jou als baas, niet "meer van die eigenschap".

GezinsvriendelijkheidZacht, geduldig en vrolijk in het gezin
KindvriendelijkUitzonderlijk verdraagzaam met kinderen en andere dieren
Geschikt voor een appartementLiever niet: dit buitenras wil ruimte, water en werk
Rustig aan doen mogelijkDeels: in huis kalm, maar hij vraagt dagelijks stevige beweging
Onderhoudsarme vachtDe zelfreinigende vacht vraagt weinig werk buiten de rui
TrainbaarheidSlim en gevoelig, maar zijn eigen wil praat mee
Alleen thuis kunnen blijvenRedelijk zelfstandig, mits rustig opgebouwd
Geschikt voor beginnersKan voor zachte, consequente starters met tijd en geduld

Wat voor karakter heeft een Stabijhoun?

De FCI-rasstandaard, het officiële rasprofiel, noemt hem aanhankelijk maar eigenzinnig: hij gaat graag zijn eigen gang. In huis is hij rustig en waaks, naar vreemden eerst gereserveerd zonder angstig te zijn.

Daarnaast is hij zacht, geduldig en gevoelig, en opvallend verdraagzaam naar kinderen en andere dieren. Die combinatie van vriendelijkheid en een eigen kop is typisch Fries: hij werkt graag met je samen, maar denkt zelf mee.

Is een Stabijhoun geschikt voor een gezin?

Ja, dit is een van zijn sterkste kanten. Hij staat bekend als bijzonder tolerant naar kinderen en gaat doorgaans goed samen met andere honden en huisdieren.

Zoals bij elke hond blijft toezicht bij jonge kinderen de norm, en zijn gevoelige aard vraagt een huishouden zonder harde hand. Een druk maar voorspelbaar gezin met tijd voor buiten is voor hem ideaal.

Past deze hond bij jou?

Zes korte vragen, je ziet meteen je match.

Hoe woon je?
Kinderen in huis?
Je ervaring met honden
Tijd voor beweging per dag
Hoe vaak is de hond alleen thuis?
Hoe erg vind je haren en borstelen?

Kies hierboven je situatie om je persoonlijke match te zien.

Kan een Stabijhoun in een appartement wonen?

Liever niet. Dit is een boerderij- en jachthond die ruimte, buitenlucht en het liefst water in de buurt wil; in een klein appartement komt hij tekort.

Woon je toch compact, dan moet je dat compenseren met lange wandelingen, zwemgelegenheid en zoekwerk. Zijn waakse melding van geluiden neem je er dan bij.

Hoeveel beweging heeft een Stabijhoun nodig?

Reken op één tot twee uur per dag, gevarieerd: wandelen, rennen, apporteren en vooral zwemmen, want water is zijn element. Als veelzijdige jachthond geniet hij ook van speurwerk en jachttraining.

Mentale uitdaging telt volwaardig mee: deze slimme mollenvanger wil iets te doen hebben. Zonder invulling zoekt hij zelf werk, en dat is zelden het werk dat jij bedoelde.

Verhaart een Stabijhoun veel?

Zijn halflange vacht met weerbestendige ondervacht is bont zwart-wit of bruin-wit, ook schimmel komt voor. Het onderhoud is beperkt: de vacht is grotendeels zelfreinigend en een wekelijkse borstelbeurt volstaat.

Twee keer per jaar ruit hij en laat hij zijn ondervacht los; dan borstel je dagelijks. Trimmen of scheren hoort niet bij dit ras.

Is een Stabijhoun vlot op te voeden?

Hij is intelligent en wil graag samenwerken, maar zijn eigenwijsheid is een raskenmerk: commando's zonder reden vindt hij weinig interessant. Zachte, beloningsgerichte en consequente training werkt; druk of hardheid maakt deze gevoelige hond dicht.

Begin vroeg met socialisatie, zodat zijn gereserveerdheid naar vreemden nuchter blijft, en train de terugroep grondig: er blijft een jager in hem zitten. Korte, afwisselende sessies houden hem bij de les.

Wat kost een Stabijhoun?

Eerlijk antwoord: betrouwbare Belgische bedragen voor de aanschaf, het voer, de dierenarts en de verzekering van een Stabijhoun zetten we hier pas neer zodra we ze met bronnen kunnen onderbouwen. Liever even geen cijfer dan een verzonnen cijfer. Reken er wel op dat een hond, groot of klein, elke maand een vast budget vraagt, en dat prijzen sterk verschillen per fokker en regio.

Wat we nu al wel kunnen zeggen over vachtverzorging: Vooral tijd: wekelijks borstelen, dagelijks in de rui.

Eerlijk over de Stabijhoun

  • Eigenwijs is echt eigenwijs. Hij hoort je prima, maar weegt zelf af of het de moeite is. Wie blinde gehoorzaamheid zoekt, kiest beter een ander ras.
  • Reken op een wachtlijst. Met maar enkele duizenden Stabijhouns wereldwijd en een kleine, bewaakte fokkerij wacht je geregeld een jaar of langer op een pup.
  • Hij meldt wat er gebeurt. Als erfhond waakt hij: bezoek en vreemde geluiden worden aangekondigd. Geen drama, wel iets voor rijtjeshuizen om te weten.
  • Water en modder horen erbij. Elke sloot is een uitnodiging. Wie een altijd schone hond wil, krijgt het met deze zwemmer lastig.

De route van pup naar senior

Elke levensfase vraagt iets anders van je. Dit zijn de haltes waar je bij dit ras rekening mee houdt.

8 – 16 weken

Zacht landen in de wereld

Socialiseer breed met mensen, kinderen, dieren en geluiden; zijn gevoelige aard vraagt positieve ervaringen zonder druk. Begin meteen met zindelijk maken en korte trainingsmomentjes.

4 – 8 maanden

De jager wordt zichtbaar

Zijn neus en zelfstandigheid groeien: oefen de terugroep aan een lange lijn en laat hem gecontroleerd kennismaken met water en zwemmen.

8 – 18 maanden

De eigenwijze puber

Hij test wat afspraken waard zijn. Blijf rustig en consequent, beloon wat je wil zien en geef zijn energie richting met apporteer-, speur- of jachttraining.

Vanaf ± 2 jaar en senior

Volwassen rust, gezond oud

Volgroeid is hij een kalme, trouwe huisgenoot die met 13 tot 15 jaar mooi oud kan worden. Houd zijn gewicht op peil en laat hart en gewrichten op leeftijd geregeld nakijken door je dierenarts.

Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Stabijhoun?

Dankzij de strenge fokbewaking van de rasverenigingen staat het ras er relatief goed voor, maar er zijn aandachtspunten. Vraag een fokker altijd naar de onderzoeksuitslagen van beide ouderdieren.

Heup- en elleboogdysplasie (HD/ED)verplicht gescreend

Een afwijkende ontwikkeling van heup- of ellebooggewricht. De rasverenigingen eisen HD-onderzoek van fokdieren, en deels ook ED-onderzoek; vraag beide uitslagen op.

Patent ductus arteriosus (PDA)

Een aangeboren hartafwijking waarbij een vaatverbinding na de geboorte open blijft. Laat je pup bij het eerste consult grondig aan het hart luisteren; vroege ontdekking maakt behandeling mogelijk.

Epilepsie

Kwam vroeger vaker voor in het ras en is door gericht fokbeleid teruggedrongen, maar blijft een aandachtspunt om naar te vragen.

Cerebrale dysfunctie

Een zeldzame erfelijke hersenaandoening bij pups waarvoor een DNA-test bestaat; de rasverenigingen vragen die test van fokdieren.

Over deze punten: harde prevalentiecijfers zijn er voor dit kleine ras nauwelijks; de genoemde aandoeningen komen uit rasvereniging- en rasbeschrijvingen en zijn een risico-indicatie, geen vaststaand cijfer voor jouw hond. Maak je je zorgen over de gezondheid van je hond? Bespreek dat met je dierenarts.

Weet je niet welke uitslagen je precies moet opvragen? Download de gratis checklist “Wat vraag je een fokker?”, met alle onderzoeken die bij dit ras horen op één A4.

Waar vind je een goede pup?

Begin bij de rasverenigingen: in Nederland de Nederlandse Vereniging voor Stabij- en Wetterhounen (NVSW) en de Friese Hounen Club, aangesloten bij de Raad van Beheer; in België loopt stamboomregistratie via de KMSH (Koninklijke Maatschappij Sint-Hubertus). De verenigingen bewaken het kleine fokbestand en eisen gezondheidsonderzoeken van alle fokdieren.

Wees eerlijk naar jezelf over de wachttijd: met maar enkele duizenden Stabijhouns wereldwijd zijn nesten schaars en is een jaar wachten normaal. Dat wachten is de prijs van een zorgvuldig gefokt ras; een 'snelle' stabij zonder papieren van buiten de verenigingen is bijna altijd een slecht idee.

Veelgestelde vragen over de Stabijhoun

Wat voor karakter heeft een Stabijhoun?

Zacht, vrolijk en geduldig in het gezin, maar eigenzinnig: de FCI-standaard noemt hem aanhankelijk én graag zijn eigen gang gaand. In huis is hij rustig en waaks, naar vreemden eerst gereserveerd.

Is een Stabijhoun geschikt voor kinderen?

Ja, het ras staat bekend als uitzonderlijk verdraagzaam naar kinderen en andere dieren. Toezicht bij jonge kinderen blijft, zoals bij elke hond, vanzelfsprekend.

Hoeveel beweging heeft een Stabijhoun nodig?

Eén tot twee uur per dag, gevarieerd met wandelen, apporteren en het liefst zwemmen. Mentale uitdaging zoals speurwerk telt volwaardig mee.

Is de Stabijhoun zeldzaam?

Ja, het is een van de zeldzamere rassen ter wereld, met maar enkele duizenden exemplaren. Nesten zijn schaars en een wachtlijst bij de rasvereniging is normaal.

Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Stabijhoun?

Aandachtspunten zijn heup- en elleboogdysplasie, de aangeboren hartafwijking PDA, epilepsie en de erfelijke aandoening cerebrale dysfunctie, waarvoor fokdieren getest worden. Gemiddeld wordt het ras 13 tot 15 jaar.

Bronnen bij deze pagina (4)
  1. FCI-rasstandaard 222, groep 7, herkomst, functie (allround jachthond, mollenvanger), maten en gewicht, vacht en kleur, karakter.
  2. Houden van Honden (Raad van Beheer) – Stabijhoun, ideale schofthoogte 53/49 cm, karakter, vachtonderhoud, rasverenigingen, verplichte fokonderzoeken HD, ED en cerebrale dysfunctie.
  3. Wikipedia – Stabyhoun, zeldzaamheid (enkele duizenden wereldwijd), levensverwachting 13–15 jaar, gezondheids- aandachtspunten waaronder PDA en epilepsie, zwemliefde, kindvriendelijkheid.
  4. Foto: mjk23, CC BY 2.0, via Wikimedia Commons, herofoto van deze pagina.

Twijfel je nog tussen rassen?