Schweizer Laufhund
Eén ras, vier kleurslagen: Berner, Jura, Luzerner en Schwyzer. Een edele, luid jagende Zwitserse speurhond met een verplichte werkproef en een sterke band met zijn baas.
In dit artikel
De Schweizer Laufhund in het kort
De Schweizer Laufhund is het overkoepelende ras waaronder de FCI sinds 1933 vier variëteiten samenbrengt: de Berner, de Jura, de Luzerner en de Schwyzer. Ze delen één standaard, één maat en één karakter en verschillen alleen in kleur. Op deze pagina lees je wat ze gemeen hebben; elke variëteit heeft daarnaast zijn eigen dossier.
De standaard beschrijft een middelgrote hond met een droge kop, lange voorsnuit en zeer lange oren, gebouwd op kracht en uithoudingsvermogen. Hij jaagt zelfstandig en met luide stem op haas, ree, vos en soms zwijn, en er geldt een verplichte werkproef. Doe verderop de match.
- Schofthoogte
- 49–59 cmteven 47–57 cm, geen tolerantie (FCI-standaard 59)
- Gewicht
- ± 18–23 kgopgave van de SKG; de FCI-standaard noemt geen gewicht
- Levensverwachting
- Niet vastgelegdonze bronnen geven geen rasspecifiek cijfer
- Beweging
- Zeer veeluren buiten: lange tochten, neuswerk of echt jachtwerk
- Vacht
- Kort, glad en dichtin vier kleurslagen; wekelijks borstelen
- Herkomst
- Zwitserlandjacht op haas, ree, vos en soms zwijn
De Schweizer Laufhund in scores
Elke hond in de atlas krijgt scores op dezelfde meetlat, zodat je rassen eerlijk naast elkaar kunt leggen.
Meer pootjes betekent altijd makkelijker voor jou als baas, niet "meer van die eigenschap".
Wat voor karakter heeft een Schweizer Laufhund?
De FCI-standaard is voor een jachtras opvallend warm: levendig en hartstochtelijk jagend, gevoelig, volgzaam en zeer aan zijn baas gehecht. De Zwitserse kynologische vereniging SKG vult aan dat juist die zachte inborst hem ook thuis een aangename hond maakt.
Die vier variëteiten delen dat karakter volledig. Kies je tussen een Berner, een Jura, een Luzerner en een Schwyzer, dan kies je in de eerste plaats een kleur en een fokkerslijn, niet een ander temperament. Verschillen die je merkt, komen vaker uit de lijn dan uit de variëteit.
Is een Schweizer Laufhund geschikt voor een gezin?
In een jagersgezin wel. De Zwitserse Laufhundeclub beschrijft hem thuis als een nette huisgenoot die zeer zindelijk is en de toon van je stem goed aanvoelt. Hij is volgzaam en sterk aan zijn geleider gebonden.
Wees toch eerlijk over de herkomst: dit zijn jachtlijnen, en de FCI koppelt aan dit ras een verplichte werkproef. Zonder dagelijks buitenwerk blijft van die aangename huisgenoot weinig over. Katten en kleine huisdieren zijn een aandachtspunt.
Past deze hond bij jou?
Zes korte vragen, je ziet meteen je match.
Kies hierboven je situatie om je persoonlijke match te zien.
Kan een Schweizer Laufhund in een appartement wonen?
Nee, dat is geen realistische keuze. Hij jaagt met luide stem, want zijn taak is het wild luid blaffend richting de jager te drijven. Die stem draagt ver en klinkt ook in de tuin.
Daarbij vraagt hij uren buiten in ruig terrein. Een appartement met een lift en een klein plantsoen om de hoek voorziet daar niet in, hoe goed je het ook bedoelt.
Hoeveel beweging heeft een Schweizer Laufhund nodig?
Veel. Hij is gebouwd op kracht en uithoudingsvermogen en werkt in Zwitserland op haas, ree, vos en soms zwijn, met een lage neus en op eigen initiatief. De SKG typeert hem als een langeafstandsloper en niet als een sprinter: lange tochten passen beter bij hem dan wendige sporten.
Vrij laten lopen buiten een omheind terrein is een gok. Pikt hij een vers spoor op, dan gaat hij en blijft hij gaan, ongeacht wat jij roept. Reken dus op een lange lijn en op afgesloten plekken waar hij zijn neus mag gebruiken.
Welke kleuren heeft de Schweizer Laufhund en hoeveel verzorging vraagt zijn vacht?
De standaard kent één vachttype, kort, glad en dicht en zeer fijn op kop en oren, in vier kleurslagen. De Berner is wit met zwarte platen of een zwart zadel en loodkleurige aftekeningen. De Jura is loodkleurig met een zwarte mantel of zwart met loodkleurige aftekeningen. De Luzerner is blauw: een dichte spikkeling van zwarte en witte haren, met zwarte platen of zadel. De Schwyzer is wit met oranje platen of een oranje zadel.
Onderhoud is bij alle vier hetzelfde en beperkt: één borstelbeurt per week volstaat. Zijn zeer lange hangoren vragen meer aandacht dan zijn haar. Controleer ze na elke tocht door dicht struikgewas en droog ze goed af; blijft er jeuk of geur, dan hoort dat bij de dierenarts.
Hoe voed je een Schweizer Laufhund op?
Met rust, herhaling en beloning, en met respect voor zijn gevoeligheid. Hij werkt graag met je samen, maar hij is gefokt om zelfstandig een spoor uit te werken terwijl jij op afstand blijft. Harde correcties werken bij dit ras averechts.
Investeer vanaf de eerste weken in komen als je roept en in brede socialisatie. Train het alleen thuis blijven in kleine stappen: bij een hond die zo aan zijn baas hangt, komt dat er niet vanzelf in.
Wat kost een Schweizer Laufhund?
Eerlijk antwoord: betrouwbare Belgische bedragen voor de aanschaf, het voer, de dierenarts en de verzekering van een Schweizer Laufhund zetten we hier pas neer zodra we ze met bronnen kunnen onderbouwen. Liever even geen cijfer dan een verzonnen cijfer. Reken er wel op dat een hond, groot of klein, elke maand een vast budget vraagt, en dat prijzen sterk verschillen per fokker en regio.
Wat we nu al wel kunnen zeggen over vachtverzorging: Beperkt: wekelijks een borstelbeurt, plus vaste oorcontrole.
Eerlijk over de Schweizer Laufhund
- Dit is een werkende jachthond met werkproef. De FCI koppelt aan dit ras een verplichte werkproef. Vrijwel alle nesten vallen bij Zwitserse jagers, en die aanleg neem je mee naar je woonkamer.
- Hij geeft luid hals. Met stem jagen is geen bijverschijnsel maar zijn opdracht: de jager moet weten waar hij zit. Die heldere, ver dragende roep past slecht bij een rijhuis of een appartement.
- Vier variëteiten, maar geen keuze uit vier aanbodstromen. De Berner, Jura en Luzerner worden nog redelijk gefokt, de Schwyzer is uitgesproken zeldzaam. In de praktijk kies je vaak niet de kleur, maar het nest dat er is.
- Buiten Zwitserland vind je hem nauwelijks. De vier variëteiten zijn vrijwel uitsluitend in Zwitserland in gebruik. In België en Nederland is er praktisch geen aanbod; reken op import en wachttijd.
De route van pup naar senior
Elke levensfase vraagt iets anders van je. Dit zijn de haltes waar je bij dit ras rekening mee houdt.
Jachtpup in de mensenwereld
Socialiseer breed met mensen, geluiden, verkeer en andere honden, want jachtlijnen groeien vaak buiten op. Begin meteen speels met naam en terugroep, voor de neus het overneemt. Zie ook het dagritme van de eerste week.
De neus neemt het over
Rond deze leeftijd ontdekt hij hoeveel zijn neus hem oplevert, en levert jouw terugroep het tijdelijk af. Houd hem aan de lange lijn, plan elke dag een zoekopdracht in en betaal elke keuze voor jou royaal uit.
Volwassen speurder
Vanaf hier heb je een uithoudende, aanhankelijke metgezel voor lange tochten en zoekwerk, op voorwaarde dat hij dagelijks aan de slag mag. Bewaak zijn conditie: de standaard vraagt een licht gebouwde hond, geen zware.
Senior: korter, niet stiller
Bouw de afstand langzaam af maar laat het zoekwerk staan, want zijn kop blijft willen werken terwijl zijn lijf inlevert. Plan periodieke controles van gewrichten, oren en gebit bij je dierenarts.
Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Schweizer Laufhund?
De SKG schrijft dat er bij dit ras geen rastypische gezondheidsproblemen bekend zijn. Grootschalige studies of levensverwachtingscijfers die dat onderbouwen, konden wij niet inzien; het ras wordt in kleine kring en met werkproef gefokt.
De FCI-standaard noemt geen erfelijke aandoeningen en geen levensduur. Dat betekent niet dat er niets speelt, maar dat je afhankelijk bent van de openheid van de fokker over ouders, grootouders en nestgenoten.
De zeer lange, laag aangezette hangoren houden vocht en vuil vast; de SKG noemt de oren dan ook als voornaamste aandachtspunt bij de verzorging. Wekelijks controleren en na natte tochten drogen scheelt veel klachten.
Bij elk middelgroot, hard werkend jachtras zijn officiële heupuitslagen van beide ouderdieren een redelijke vraag. Een hond die jarenlang in bergachtig terrein werkt, belast zijn gewrichten zwaar.
Wie uren door struikgewas en over rotsig terrein loopt, komt thuis met schrammen, kneuzingen en teken. Loop na elke tocht poten, tenen, oren en huid na.
Weet je niet welke uitslagen je precies moet opvragen? Download de gratis checklist “Wat vraag je een fokker?”, met alle onderzoeken die bij dit ras horen op één A4.
Waar vind je een goede pup?
In België en Nederland is dit ras zeldzaam: stamboomnesten via de KMSH (Koninklijke Maatschappij Sint-Hubertus) of de Raad van Beheer zijn er nauwelijks. Het spoor loopt vrijwel altijd naar de Schweizerischer Laufhundeclub, de rasvereniging die de vier variëteiten samen beheert, en dan naar een Zwitserse fokker.
Zwitserse fokkers plaatsen hun pups bij voorkeur bij jagers, mede omdat voor dit ras een werkproef geldt. Zoek je hem als sportieve gezelschapshond, wees daar open over. Vraag naar de variëteit, naar het werk en de gezondheid van de ouderdieren en naar hun karakter, en houd er rekening mee dat je maanden wacht.
Koop je bij een kweker? Check of hij erkend is met zijn HK-nummer in de officiële lijst van Dierenwelzijn Vlaanderen.
Veelgestelde vragen over de Schweizer Laufhund
Welke variëteiten kent de Schweizer Laufhund?
Vier: de Berner, de Jura, de Luzerner en de Schwyzer. Sinds 1933 vallen ze onder één FCI-standaard met nummer 59 en verschillen ze alleen in kleur, niet in maat of karakter.
Hoe groot wordt een Schweizer Laufhund?
Reuen meten volgens de FCI-standaard 49 tot 59 cm en teven 47 tot 57 cm, zonder tolerantie naar boven of beneden. De SKG geeft een gewicht van ongeveer 18 tot 23 kg; de standaard zelf noemt geen gewicht.
Is een Schweizer Laufhund een goede gezinshond?
In een jagersgezin wel. De rasstandaard noemt hem gevoelig, volgzaam en zeer aan zijn baas gehecht, en de Zwitserse Laufhundeclub beschrijft hem thuis als een nette huisgenoot. Er geldt wel een verplichte werkproef en dagelijks buitenwerk blijft een voorwaarde.
Blaft een Schweizer Laufhund veel?
Op het spoor wel. Zijn taak is het wild luid blaffend richting de jager te drijven, en die ver dragende stem hoort bij het ras. Dat maakt hem ongeschikt voor een appartement of een gehorige woning.
Zijn de vier variëteiten aparte rassen?
Volgens de FCI niet: ze delen sinds 1933 één standaard onder nummer 59. In de Zwitserse praktijk worden ze wel als afzonderlijke slagen gefokt en beschreven, en sommige kynologen benaderen ze nog altijd als aparte rassen.
Bronnen bij deze pagina (4)
- FCI-rasstandaard 59 (Schweizer Laufhund), groep 6 sectie 1.2 met werkproef, herkomst Zwitserland, standaard van 28 november 2001, geschiedenis met het Romeinse mozaïek van Avenches en de belangstelling van Italiaanse en Franse jagers, één standaard voor vier variëteiten sinds 1933 na het verdwijnen van de Thurgauer en het Jura-type Saint-Hubert, gebruik voor haas, ree, vos en soms zwijn, karakter levendig, hartstochtelijk jagend, gevoelig, volgzaam en zeer aan zijn baas gehecht, schofthoogte 49–59 cm en 47–57 cm zonder tolerantie, korte gladde en dichte vacht, en de kleuren van de Berner, Jura, Luzerner en Schwyzer.
- SKG – Schweizer Laufhund, FCI-erkenning in 1954, schofthoogte 47–59 cm en gewicht 18–23 kg, lange smalle voorsnuit en opvallend lange oren, vier kleurslagen Jura, Luzerner, Berner en Schwyzer, karakter levendig en gepassioneerd voor de jacht, gevoelig, goed te leiden en gehecht, geschikt als huishond dankzij zijn zachte karakter, een uithoudingsloper en geen sprinter, geen rastypische gezondheidsproblemen bekend en de lange oren als voornaamste verzorgingspunt.
- Wikipedia – Swiss Hound, Zwitserse lopende honden op Romeinse mozaïeken uit de eerste eeuw, waardering door Franse en Italiaanse jagers tussen de vijftiende en achttiende eeuw, zeven onderscheiden types in 1881 en een standaard voor vijf variëteiten in 1889, het verdwijnen van de Thurgauer waarna er vier overbleven in 1933, de kleuren en verspreidingsgebieden van de vier variëteiten, de Schwyzer als zeldzaamste, maten 49–59 cm en 47–57 cm, en het karakter als uitstekende en zelfstandige jachthond met sterke neus en groot uithoudingsvermogen.
- Foto: Pleple2000, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons, herofoto van deze pagina.
