Noorse Lundehund
De klimhond van de Noorse kliffen: zes tenen per poot, oren die hij kan dichtvouwen en een nek die tot op zijn rug buigt. Een uitzonderlijk ras, en een van de zeldzaamste honden ter wereld, met een gezondheidsverhaal dat je vooraf moet kennen.
In dit artikel
De Noorse Lundehund in het kort
De Lundehund werd gefokt om papegaaiduikers, in het Noors lunde, uit spleten in steile rotswanden te halen. Daarvoor kreeg hij een uniek lichaam: minstens zes tenen per poot, ultraflexibele voorbenen, een nek die achterover tot op de rug kan buigen en oren die hij kan dichtvouwen tegen vocht en vuil.
Het is een kleine spits van 32 tot 38 cm en zo'n 6 tot 7 kilo: kwiek, temperamentvol, aanhankelijk voor zijn eigen mensen en gereserveerd naar vreemden. Het ras overleefde twee hondenziekte-uitbraken en telt wereldwijd nog altijd maar ongeveer 1.500 honden. Benieuwd waar jij staat? Doe verderop de match.
- Schofthoogte
- 35–38 cmteef 32–35 cm
- Gewicht
- ± 7 kgteef ± 6 kg
- Levensverwachting
- Niet vastgelegdsterk bepaald door het Lundehundsyndroom
- Beweging
- ± 1 uurper dag, met veel klim- en klauterwerk
- Vacht
- Dubbele vacht, kort en ruwwekelijks borstelen, stevige rui
- Herkomst
- Noorwegenpapegaaiduikerjager van de kliffen
De Noorse Lundehund in scores
Elke hond in de atlas krijgt scores op dezelfde meetlat, zodat je rassen eerlijk naast elkaar kunt leggen.
Meer pootjes betekent altijd makkelijker voor jou als baas, niet "meer van die eigenschap".
Wat voor karakter heeft een Noorse Lundehund?
De FCI houdt het kort: alert, energiek en levendig. De Raad van Beheer vult aan met kwiek, temperamentvol en beweeglijk, zeer aanhankelijk voor de eigenaar en gereserveerd tegenover vreemden.
Daarachter zit een oertype dat eeuwenlang zelfstandig op kliffen werkte. Hij is slim, maar hij doet dingen op zijn eigen manier en op zijn eigen moment. Wie een volgzame hond zoekt, kijkt beter naar een ander ras.
Is een Noorse Lundehund geschikt voor een gezin?
Bij goede socialisatie gaat hij prima om met kinderen, maar hij is klein, gevoelig en heeft rust nodig. In een druk gezin met kleuters komt hij snel tekort.
Belangrijker nog is het gezondheidsverhaal: dit ras kent een ernstige erfelijke maagdarmaandoening. Een gezin dat dit ras kiest, kiest bewust voor mogelijke dieetzorg, dierenartsbezoeken en onzekerheid. Dat hoort je vooraf te weten.
Past deze hond bij jou?
Zes korte vragen, je ziet meteen je match.
Kies hierboven je situatie om je persoonlijke match te zien.
Kan een Noorse Lundehund in een appartement wonen?
Qua formaat kan het: hij weegt zes tot zeven kilo. In de praktijk vraagt het wel aanpassing, want hij is waaks, meldt bezoek en klimt op alles wat hij kan bereiken.
Een goed afgesloten tuin is een groot pluspunt. Deze hond is gebouwd om door nauwe rotsspleten te kruipen en vindt elke opening in een afsluiting die je over het hoofd zag.
Hoeveel beweging heeft een Noorse Lundehund nodig?
Reken op ongeveer een uur per dag, verdeeld over meerdere momenten. Hij is beweeglijk en energiek, maar zijn formaat maakt de behoefte hanteerbaar voor de meeste huishoudens.
Wat hij vooral nodig heeft, is afwisseling: klauteren, zoekwerk en verkennen liggen hem beter dan lange rechte wandelingen. Houd bij inspanning altijd zijn conditie en eetlust in de gaten, want die zeggen bij dit ras iets over zijn gezondheid.
Verhaart een Noorse Lundehund veel?
Hij heeft een dichte, ruw aanvoelende bovenvacht met een zachte, korte ondervacht: kort op kop en de voorkant van de benen, voller op hals en achterhand.
Het onderhoud is beperkt: wekelijks borstelen volstaat, met dagelijkse beurten tijdens de twee ruiperiodes. De kleur loopt van rood tot fawn, altijd in combinatie met wit, met zwarte haarpunten die bij oudere honden duidelijker worden.
Is een Noorse Lundehund moeilijk op te voeden?
Hij is intelligent maar uitgesproken zelfstandig, en dat merk je vooral bij zindelijkheid: ervaren eigenaars melden dat dit bij dit ras vaak trager gaat dan bij andere rassen. Werk consequent en met veel geduld, en houd rekening met terugval.
Bouw het huistrainingsplan zorgvuldig op met zindelijk maken en investeer daarnaast vroeg in socialisatie, zodat zijn terughoudendheid naar vreemden niet doorslaat in angst.
Wat kost een Noorse Lundehund?
Eerlijk antwoord: betrouwbare Belgische bedragen voor de aanschaf, het voer, de dierenarts en de verzekering van een Noorse Lundehund zetten we hier pas neer zodra we ze met bronnen kunnen onderbouwen. Liever even geen cijfer dan een verzonnen cijfer. Reken er wel op dat een hond, groot of klein, elke maand een vast budget vraagt, en dat prijzen sterk verschillen per fokker en regio.
Wat we nu al wel kunnen zeggen over vachtverzorging: Geen trimsalon nodig: een borstel en een onderwolkam voor de rui volstaan.
Eerlijk over de Noorse Lundehund
- Het Lundehundsyndroom is geen detail. Deze erfelijke maagdarmaandoening belemmert de opname van eiwitten en geeft diarree, braken en gewichtsverlies. Er is geen genezing; dieet helpt bij een deel van de honden.
- De genenpoel is uitzonderlijk smal. Na twee hondenziekte-uitbraken bleven er in 1963 nog zes honden over. Alle Lundehunds stammen daarvan af, met inteeltdepressie tot gevolg. In Noorwegen loopt daarom een uitkruisprogramma.
- Zindelijk worden gaat vaak traag. Dit ras staat bekend om een moeizame huistraining. Reken op maanden werk en terugval, ook bij consequente opvoeding.
- Hij is bijna niet te vinden. Wereldwijd gaat het om ongeveer 1.500 honden, van wie er zo'n 900 in Noorwegen leven. In de Lage Landen is een nest een uitzondering.
De route van pup naar senior
Elke levensfase vraagt iets anders van je. Dit zijn de haltes waar je bij dit ras rekening mee houdt.
Socialiseren en het darmritme leren kennen
Laat hem veel rustig meemaken en let van dag één op eetlust, ontlasting en gewicht. Bekijk vooraf wat je in huis haalt voor je pup en overleg met je dierenarts over voeding.
Puberteit: zelfstandig en klimlustig
Zijn eigen wil komt naar boven en hij ontdekt hoe goed hij kan klimmen. Controleer je afsluitingen, blijf werken aan zindelijkheid en houd de terugroep aan de lange lijn.
Volwassen: ritme en waakzaamheid
Nu ligt het patroon vast: dagelijks ongeveer een uur beweging met klauter- en zoekwerk, wekelijks borstelen, en blijvende aandacht voor spijsvertering en gewicht.
Senior: nauwlettend volgen
Bouw de inspanning af en laat hem periodiek nakijken. Bij dit ras zijn gewichtsverlies, braken of aanhoudende diarree altijd een reden om snel naar de dierenarts te gaan.
Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Noorse Lundehund?
Bij geen enkel ras uit deze atlas is het gezondheidsverhaal zo bepalend als hier. De extreem smalle genenpoel heeft gevolgen die je vooraf moet kennen:
Een groep erfelijke maagdarmaandoeningen, waaronder lymfangiëctasie, waarbij de darm eiwitten onvoldoende opneemt. Symptomen zijn diarree, braken en gewichtsverlies. Er is geen genezing; met aangepaste voeding en medicatie is een deel van de honden goed te ondersteunen. Rasbronnen schatten dat het syndroom achter ongeveer 30 procent van de sterfgevallen vóór de leeftijd van elf jaar zit.
Alle Lundehunds stammen af van de zes honden die de hondenziekte-uitbraak van 1963 overleefden. Die flessenhals verhoogt het risico op erfelijke aandoeningen in het algemeen. In Noorwegen loopt daarom een uitkruisprogramma met onder meer de Noorse Buhund en de IJslandse Herdershond.
Vraag de fokker naar maagdarmklachten in de lijn, naar de leeftijd en doodsoorzaak van de voorouders, en naar deelname aan het Noorse uitkruis- en gezondheidsprogramma. Vraag daarnaast standaard naar ogen, knieën en gebit.
Weet je niet welke uitslagen je precies moet opvragen? Download de gratis checklist “Wat vraag je een fokker?”, met alle onderzoeken die bij dit ras horen op één A4.
Waar vind je een goede Noorse Lundehund-pup?
Begin bij de officiële kanalen: in Nederland de Raad van Beheer, in België de KMSH (Koninklijke Maatschappij Sint-Hubertus), en de rasvereniging Scandia voor de Scandinavische spitsrassen. Zij weten waar nesten vallen en welke afspraken er in het fokbeleid gelden.
Wees eerlijk voorbereid: met wereldwijd ongeveer 1.500 honden is dit een van de zeldzaamste rassen die er zijn. Een nest in de Lage Landen is een uitzondering, wachtlijsten en import uit Noorwegen zijn de regel. Kies een fokker die open praat over het Lundehundsyndroom in zijn lijn, en wees op je hoede bij wie beweert dat het bij hem niet voorkomt.
Koop je bij een kweker? Check of hij erkend is met zijn HK-nummer in de officiële lijst van Dierenwelzijn Vlaanderen.
Veelgestelde vragen over de Noorse Lundehund
Waarom heeft een Noorse Lundehund zes tenen?
De extra tenen gaven hem grip op natte, steile rotswanden bij de jacht op papegaaiduikers. De FCI-standaard eist minstens zes tenen per poot, met acht zolen aan de voorvoeten en zeven aan de achtervoeten.
Hoe groot wordt een Noorse Lundehund?
Een reu wordt 35 tot 38 cm hoog en weegt ongeveer 7 kg; een teef wordt 32 tot 35 cm en weegt ongeveer 6 kg. Het is dus een uitgesproken kleine spits.
Wat is het Lundehundsyndroom?
Een groep erfelijke maagdarmaandoeningen waarbij de darm eiwitten onvoldoende opneemt, met diarree, braken en gewichtsverlies als gevolg. Er bestaat geen genezing; een aangepast dieet en medicatie helpen een deel van de honden. Bespreek klachten altijd meteen met je dierenarts.
Hoe zeldzaam is de Noorse Lundehund?
Zeer zeldzaam: wereldwijd gaat het om ongeveer 1.500 honden, van wie er zo'n 900 in Noorwegen leven. Het ras overleefde twee hondenziekte-uitbraken, waarna in 1963 nog zes honden overbleven.
Is een Noorse Lundehund geschikt als eerste hond?
Dat raden we af. Naast zijn zelfstandige karakter en de traag verlopende zindelijkheidstraining vraagt de erfelijke maagdarmproblematiek kennis, geduld en nauw contact met je dierenarts.
Bronnen bij deze pagina (4)
- FCI-rasstandaard 265 (Norsk Lundehund), groep 5 sectie 2 (Noordse jachthonden), herkomst Noorwegen, gebruik voor de papegaaiduikerjacht op steile rotsen, reu 35-38 cm en ± 7 kg, teef 32-35 cm en ± 6 kg, minstens zes tenen per poot met acht zolen voor en zeven achter, nek die tot op de rug buigt, ultraflexibele voorbenen, oren die dichtgevouwen kunnen worden, dichte ruwe vacht met zachte ondervacht, kleur rood tot fawn altijd met wit en zwarte haarpunten, karakter alert, energiek en levendig, bijna uitgestorven na de Tweede Wereldoorlog door hondenziekte.
- Wikipedia – Norwegian Lundehund, eerste vermelding in 1591, hondenziekte-uitbraak op Værøy tijdens de Tweede Wereldoorlog met nog twee honden over, nieuwe uitbraak in 1963 met zes overlevenden en een extreme genetische flessenhals, wereldwijd ongeveer 1.500 honden (2022) waarvan zo'n 900 in Noorwegen, polydactylie met zes volledige tenen per poot, kop die achterover tot op de wervelkolom buigt en voorbenen die 90 graden zijwaarts draaien, Lundehundsyndroom met eiwitverlies via de darm dat achter ongeveer 30 procent van de sterfgevallen vóór elf jaar zit, uitkruisprogramma met onder meer de Noorse Buhund en de IJslandse Herdershond.
- Raad van Beheer (houdenvanhonden.nl) – Noorse Lundehund, karakter kwiek, temperamentvol en beweeglijk, zeer aanhankelijk voor de eigenaar en gereserveerd tegenover vreemden, dichte vlak aanliggende bovenvacht met dikke korte ondervacht, oorspronkelijk gebruikt om papegaaiduikers (lundefugl) uit rotsspleten te halen wat nu niet meer mag omdat de vogel beschermd is, rasvereniging Scandia.
- Foto: Karen Elise Dahlmo, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons, herofoto van deze pagina.
