Crnogorski Planinski Gonič
De zwarte brak van de Montenegrijnse bergen: gebouwd op volharding, met een luide stem op het spoor en een opvallend gemoedelijk karakter thuis. In de Lage Landen kom je hem vrijwel uitsluitend bij jagers tegen.
In dit artikel
De Crnogorski Planinski Gonič in het kort
De FCI-standaard vraagt een hond die evenwichtig is, gehecht aan zijn baas, volgzaam en betrouwbaar. Zijn kernwerk is de jacht op vos, haas en ander klein wild in bergachtig terrein, en soms op ree of everzwijn.
Zijn ravenzwarte vacht met tan-aftekening leverde hem in de Balkan de naam zwarte hond op. Het ras kreeg zijn eerste standaard in 1924, werd in 1969 in Warschau door de FCI erkend en heet sinds 1997 niet langer Joegoslavische Berghond. Benieuwd of dit type hond bij jou past? Doe verderop de match.
- Schofthoogte
- 44–54 cmideaal reu 49–50 cm, teef 48–49 cm
- Gewicht
- Circa 20–25 kgde FCI-standaard legt geen gewicht vast; dit komt uit rasbeschrijvingen
- Levensverwachting
- Niet vastgelegdgeen betrouwbaar rasgemiddelde gepubliceerd
- Beweging
- Veellange dagen in ruw, heuvelachtig terrein
- Vacht
- Kort, dicht en ruwmet een goed ontwikkelde ondervacht
- Herkomst
- Montenegrojacht in de bergen op vos, haas en klein wild
De Crnogorski Planinski Gonič in scores
Elke hond in de atlas krijgt scores op dezelfde meetlat, zodat je rassen eerlijk naast elkaar kunt leggen.
Meer pootjes betekent altijd makkelijker voor jou als baas, niet "meer van die eigenschap".
Wat voor karakter heeft een Crnogorski Planinski Gonič?
De rasstandaard vraagt een evenwichtige hond die gehecht is aan zijn baas, volgzaam en betrouwbaar. Dat is precies wat je nodig hebt van een hond die in de bergen soms uren buiten zicht werkt en daarna weer bij je terug moet komen.
Thuis is hij doorgaans rustig en gemoedelijk. Buiten verandert dat: op een spoor wordt hij volhardend, luid en behoorlijk doof voor jouw plannen. Dat is geen gebrek aan opvoeding maar de aanleg waarvoor hij gefokt is.
Is een Crnogorski Planinski Gonič geschikt als gezinshond?
In een jagend of zeer buitengericht gezin: ja. Hij is evenwichtig, gaat rustig om met huisgenoten en heeft geen extreem hoog prikkelniveau in huis.
Buiten dat kader wordt het lastig. Dit is in de eerste plaats een jachtlijn: de honden worden geselecteerd op neus, uithoudingsvermogen en stem, niet op geschiktheid als gezelschapshond. Zonder serieus neus- en loopwerk krijg je een gefrustreerde hond die zelf werk gaat zoeken.
Past deze hond bij jou?
Zes korte vragen, je ziet meteen je match.
Kies hierboven je situatie om je persoonlijke match te zien.
Kan een Crnogorski Planinski Gonič in een appartement wonen?
Op papier past een hond van vijftig centimeter overal, maar dat is hier niet het juiste criterium. Een brak jaagt luid: hij meldt met stem op het spoor, en die stem is ontworpen om over een bergdal te dragen.
Zijn plek is een huis met een goed omheinde tuin in landelijk gebied, met dagelijkse toegang tot bos of heuvels. In een appartement komt hij tekort aan werk en komen je buren tekort aan rust.
Hoeveel beweging heeft een Crnogorski Planinski Gonič nodig?
Veel, en vooral in de vorm van neuswerk. Hij is gefokt om uren achtereen in ruw, steil terrein te werken. Twee uur wandelen op verhard pad vult die behoefte niet.
Jaag je niet, dan zijn mantrailing, speurwerk en lange tochten door heuvelachtig gebied de dichtstbijzijnde vervanging. Loslopen buiten omheind terrein is riskant: op een vers spoor is hij vertrokken en hoort hij je niet meer. Werk daarom langdurig met een lange lijn.
Hoeveel verzorging vraagt de vacht van een Crnogorski Planinski Gonič?
Weinig werk, veel functie. De vacht is kort, dicht en ruw, met een goed ontwikkelde ondervacht die hem droog houdt in het bergklimaat. Wekelijks borstelen volstaat, tijdens de rui een paar keer per week.
Belangrijker is de controle na het werk: kijk zijn hangoren, poten, huid en tussentenen na op vuil, grasaren, wondjes en teken. Bij een hond die door dicht struikgewas gaat, hoort dat bij de vaste routine.
Hoe voed je een Crnogorski Planinski Gonič op?
Vriendelijk en consequent. Hij is volgzaam voor zijn eigen mensen, maar op een spoor neemt hij zijn eigen beslissingen. Harde correcties werken averechts bij een hond die zelfstandigheid nodig heeft in zijn werk.
Begin vroeg met breed socialiseren en oefen het komen als je roept met de allerbeste beloningen, lang voordat hij zijn eerste spoor tegenkomt. Geef zijn neus van jongs af aan toegestane opdrachten, zodat zoeken samen met jou meer oplevert dan zoeken zonder jou.
Wat kost een Crnogorski Planinski Gonič?
Eerlijk antwoord: betrouwbare Belgische bedragen voor de aanschaf, het voer, de dierenarts en de verzekering van een Crnogorski Planinski Gonič zetten we hier pas neer zodra we ze met bronnen kunnen onderbouwen. Liever even geen cijfer dan een verzonnen cijfer. Reken er wel op dat een hond, groot of klein, elke maand een vast budget vraagt, en dat prijzen sterk verschillen per fokker en regio.
Wat we nu al wel kunnen zeggen over vachtverzorging: Vrijwel alleen tijd: wekelijks borstelen, vaker tijdens de rui.
Eerlijk over de Crnogorski Planinski Gonič
- Dit is in de eerste plaats een jachtlijn. De FCI schrijft voor dit ras een werkproef voor. Fokkers selecteren op neus, volharding en stem, en zoeken doorgaans jagers als eigenaar. Een plaatsing als gezelschapshond is de uitzondering.
- Hij jaagt luid. Melden met stem op het spoor is zijn kernkwaliteit. In de bergen is dat functioneel, in een woonwijk hoort de hele straat mee.
- Los laten lopen blijft riskant. Zodra hij een vers spoor oppikt, wint dat het van elke terugroep. Reken op werken aan een lange lijn en op omheind terrein als hij vrij moet kunnen rennen.
- Buiten de Balkan is hij zeldzaam. De fokkerij zit vrijwel volledig in Montenegro en omliggende landen; internationale rasorganisaties merken hem aan als bedreigd. Reken op import, wachten en weinig hulp in de buurt.
De route van pup naar senior
Elke levensfase vraagt iets anders van je. Dit zijn de haltes waar je bij dit ras rekening mee houdt.
Rustig starten, breed socialiseren
Laat hem in deze weken veel normale dingen kalm meemaken en houd de fysieke belasting laag. Leer hem meteen ook rustig alleen zijn, want een brak die alleen thuis blaft, blaft hard.
De neus wordt wakker
Sporen worden nu belangrijker dan jij. Werk consequent met een lange lijn, begin met eenvoudig zoekwerk en bouw conditie geleidelijk op zonder jonge gewrichten te overbelasten.
De volwassen brak
Zijn volharding komt tot volle wasdom en hij kan echt zwaar veldwerk aan. Geef hem structureel speur- of jachtwerk, houd hem slank en blijf de terugroep onderhouden in situaties zonder afleiding.
Senior: korter werk, dezelfde neus
Kortere sporen en rustiger tochten houden hem tevreden. Laat gewrichten, gewicht en gehoor periodiek nakijken door je dierenarts en pas het werk aan zijn conditie aan.
Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Crnogorski Planinski Gonič?
Over de gezondheid van dit ras is weinig gepubliceerd: het gaat om een kleine werkpopulatie die vooral in Montenegro en omliggende landen zit. Vraag daarom des te gerichter door bij de fokker.
Er zijn geen brede prevalentiestudies over erfelijke aandoeningen bij dit ras gevonden en ook geen betrouwbaar rasgemiddelde voor de levensverwachting. Vraag de fokker naar leeftijden en doodsoorzaken in zijn lijn en naar de onderzoeken die hij bij zijn fokdieren laat doen.
Harde cijfers voor dit ras ontbreken, maar bij een hond die dagelijks in steil terrein werkt, zijn heupen en ellebogen het aandachtspunt. Vraag naar officiële beoordelingen van beide ouderdieren en bouw de belasting in het eerste jaar rustig op.
Hangoren en werk door dicht struikgewas vragen om vaste controle op ontstoken oren, grasaren en huidwondjes. Dat is geen erfelijk probleem, maar wel de meest voorkomende reden voor een dierenartsbezoek bij dit type hond.
Weet je niet welke uitslagen je precies moet opvragen? Download de gratis checklist “Wat vraag je een fokker?”, met alle onderzoeken die bij dit ras horen op één A4.
Waar vind je een goede pup?
De fokkerij zit vrijwel volledig in Montenegro en de omliggende Balkanlanden, rond jachtverenigingen en de nationale kennelclub. In Nederland registreert de Raad van Beheer stambomen en in België de KMSH (Koninklijke Maatschappij Sint-Hubertus), maar een nest in de Benelux is er niet. Reken op import, wachten en veel eigen onderzoek.
Houd er rekening mee dat pups vrijwel altijd bij jagers geplaatst worden: de FCI schrijft voor dit ras een werkproef voor en fokkers selecteren daarop. Een goede fokker toont de ouderdieren, laat werkresultaten zien, is open over gezondheid en aanleg, en stelt jou minstens zoveel vragen als jij hem.
Koop je bij een kweker? Check of hij erkend is met zijn HK-nummer in de officiële lijst van Dierenwelzijn Vlaanderen.
Veelgestelde vragen over de Crnogorski Planinski Gonič
Wat is een Crnogorski Planinski Gonič?
Een Montenegrijnse brak uit FCI-groep 6, sectie 1.2, die in bergachtig terrein jaagt op vos, haas en ander klein wild. De FCI erkende het ras in 1969 in Warschau.
Waarom heette dit ras vroeger Joegoslavische Berghond?
Het ras werd onder die naam erkend toen Montenegro deel uitmaakte van Joegoslavië. In 1997 hernoemde de FCI het naar Crnogorski Planinski Gonič, oftewel Montenegrijnse Berghond.
Hoe groot wordt een Crnogorski Planinski Gonič?
De schofthoogte ligt tussen 44 en 54 cm, met als ideaal 49 tot 50 cm voor reuen en 48 tot 49 cm voor teven. De standaard legt geen gewicht vast; rasbeschrijvingen noemen ongeveer 20 tot 25 kg.
Is een Crnogorski Planinski Gonič geschikt als gezinshond?
Vrijwel alleen in een jagend of zeer buitengericht huishouden. Hij is thuis evenwichtig en gemoedelijk, maar hij is geselecteerd op neus, volharding en stem, en heeft dagelijks serieus neus- en loopwerk nodig.
Is een Crnogorski Planinski Gonič gezond?
Er zijn nauwelijks gepubliceerde gezondheidsgegevens over dit ras. Vraag de fokker naar heupbeoordelingen en naar leeftijden en doodsoorzaken in de lijn, en controleer bij een werkende brak wekelijks de hangoren en de huid.
Bronnen bij deze pagina (4)
- FCI-rasstandaard 279 (Crnogorski Planinski Gonič), groep 6 sectie 1.2 (middelgrote lopende honden), herkomst Montenegro, schofthoogte 44-54 cm met ideaalmaten 49-50 cm en 48-49 cm, korte dichte ruwe vacht met ondervacht, zwart met tan-aftekening, de toegestane witte borstvlek tot 3 cm, het karakter (evenwichtig, gehecht, volgzaam, betrouwbaar) en de eerste standaard uit 1924.
- FCI-rassenpagina: Montenegrin Mountain Hound (279), definitieve FCI-erkenning op 24 juni 1969, de huidige standaard van 19 december 2014, en de vermelding dat dit ras aan een werkproef onderworpen is.
- Wikipedia (Engels): Montenegrin Mountain Hound, de naamswijziging van Joegoslavische Berghond naar Crnogorski Planinski Gonič in 1997, de bijnaam zwarte hond, het gebruik op vos, haas en soms ree of everzwijn, het gewicht van ongeveer 20-25 kg, en de status als bedreigd ras buiten de Balkan.
- Foto: Canarian, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons, herofoto van deze pagina.
