Puppygids · artikel 9 van 15
De eerste keer naar de dierenarts
Het eerste dierenartsbezoek zet de toon voor alle bezoeken die nog volgen, en dat zijn er in een hondenleven heel wat. Dit artikel vertelt je wanneer je gaat, wat je meeneemt, wat er precies gebeurt en hoe je ervoor zorgt dat je pup de praktijk als een fijne plek leert kennen.
Dit is de kern
- Plan het eerste dierenartsbezoek binnen de eerste week nadat je pup in huis is, ook als hij kerngezond lijkt.
- In België moet elke pup vóór acht weken gechipt en geregistreerd zijn; controleer bij dit eerste bezoek of de chip klopt en op jouw naam komt.
- De pupvaccinaties lopen indicatief van 6 tot en met 16 weken in meerdere prikken; je dierenarts bepaalt het precieze schema voor jouw pup.
- Neem het Europees paspoort, de gegevens van de fokker en je vragen mee, en maak van elk bezoek een positieve ervaring met snoepjes en rust.
Wanneer plan je het eerste bezoek?
Bel de praktijk het liefst al voordat je pup in huis is, en plan de afspraak binnen de eerste week na aankomst. Dierenartsen raden die vroege controle aan, ook bij een pup die kerngezond oogt: kleine dingen zoals oormijt, wormen of een navelbreukje vallen een leek zelden op.
Meestal heeft je pup bij de fokker al een eerste vaccinatie en chip gekregen. In België is dat zelfs wettelijk geregeld: elke pup moet vóór de leeftijd van acht weken gechipt en geregistreerd zijn. In Nederland geldt een vergelijkbare chip- en registratieplicht. Het eerste bezoek is dus zelden de allereerste kennismaking van je pup met een dierenarts, wel de eerste met jouw dierenarts.
Heb je nog geen vaste praktijk, kies er dan een in de buurt en vraag rond bij hondeneigenaars in je gemeente. Een praktijk die rustig omgaat met pups en tijd neemt voor vragen, is goud waard voor de komende vijftien jaar.
Wat neem je mee naar de afspraak?
Met een goede voorbereiding haal je meer uit het kwartier of halfuur dat je hebt. De dierenarts kan dan meteen verder bouwen op wat de fokker al deed, in plaats van te moeten gokken.
Dit hoort in je tas:
- Het Europees dierenpaspoort van je pup, met daarin de chipcode en de al gezette vaccinaties.
- De papieren van de fokker: ontwormingsdata, voedingsinfo en eventueel het koopcontract.
- Een vers ontlastingsstaaltje als de praktijk daarom vraagt, voor onderzoek op wormen en andere parasieten.
- Een lijstje met je vragen, want in de spreekkamer vergeet je gegarandeerd de helft.
- Snoepjes en eventueel een vertrouwd speeltje, zodat je pup de tafel en de handen van de dierenarts aan iets fijns koppelt.
- Een veilige vervoersmanier: een bench of autoband in de auto, en in de wachtzaal je pup op schoot of op de arm.
Wat gebeurt er tijdens de eerste controle?
De dierenarts onderzoekt je pup van neus tot staart: wegen, temperatuur, hart en longen beluisteren, buik voelen, ogen, oren, gebit, vacht en huid bekijken en de chip scannen. Zo ontstaat een nulmeting waarmee latere bezoeken vergeleken kunnen worden.
Daarna is er ruimte voor gesprek. Vaste onderwerpen zijn voeding en gewichtsopbouw, ontworming en vlooienpreventie, het vaccinatieschema, en op termijn castratie of sterilisatie. Vraag ook gerust naar rasgebonden aandachtspunten: bij veel rassen zijn er dingen die je van jongs af in de gaten houdt, en in onze rassendossiers lees je per ras wat dat kan zijn.
Controleer ten slotte samen of de chipregistratie op jouw naam staat of wordt overgezet. Een chip zonder juiste registratie is weinig waard op de dag dat je pup wegloopt.
Hoe ziet het vaccinatieschema er ongeveer uit?
Als indicatie, op basis van de vaccinatierichtlijnen die het LICG samenvat: pups krijgen hun eerste enting rond 6 weken, gevolgd door herhalingen rond 9 en 12 weken en zo nodig een laatste prik rond 16 weken. De kernentingen beschermen tegen parvo, hondenziekte en besmettelijke leverziekte; daarnaast wordt vaak tegen leptospirose geënt.
Afhankelijk van de situatie van jouw pup komen daar entingen bij, zoals kennelhoest voor pups die naar een puppyklas of pension gaan, of rabiës voor wie naar het buitenland reist. Belangrijk om te onthouden: dit zijn indicaties, geen recept. Je dierenarts bepaalt het schema voor jouw pup, onder meer op basis van de eerste enting bij de fokker en de risico's in jouw omgeving.
Wachten met alles tot de reeks helemaal af is, hoeft gelukkig niet: verstandig socialiseren kan en moet al eerder, zoals we uitleggen in ons artikel over socialisatie. Bespreek met je dierenarts wat in jouw buurt veilig kan.
Hoe zit het met ontworming en parasieten?
Vrijwel elke pup maakt kennis met spoelwormen, vaak al via de moedermelk. De Europese parasietenrichtlijnen van ESCCAP geven als indicatie: starten rond twee weken, herhalen om de twee weken tot twee weken na het spenen, en daarna maandelijks tot een leeftijd van zes maanden. De fokker heeft het eerste deel normaal al gedaan; jij zet het schema thuis voort.
Ook hier geldt: de indicatie is het startpunt, je dierenarts bepaalt middel en ritme voor jouw pup. Gebruik nooit op eigen houtje een ontwormings- of antivlooienmiddel voor volwassen honden bij een pup, en al zeker geen product voor katten: laat de keuze aan de praktijk.
Vraag tijdens dit bezoek meteen advies over vlooien- en tekenpreventie. Wat zinvol is, hangt af van het seizoen, je omgeving en hoe vaak je pup straks in bos en gras rondstruint.
Hoe maak je van de dierenarts een fijne plek?
Een pup die de praktijk kent als de plek waar snoepjes vallen, stapt daar zijn leven lang ontspannener binnen. Werk daar bewust aan: laat de assistent en de dierenarts snoepjes geven, hou je eigen stem luchtig en beloon rustig gedrag op de tafel. Veel praktijken vinden het prima als je tussendoor eens binnenwipt om alleen even te wegen en te groeten.
Oefen thuis alvast wat er in de spreekkamer gebeurt: oren bekijken, poten vasthouden, in de bek kijken, even optillen. Een paar minuten per dag, altijd gekoppeld aan iets lekkers. Zo went je pup aan aangeraakt worden, wat trouwens ook het trimmen en tandenpoetsen later een stuk aangenamer maakt.
Tussen de afspraken door ben jij de eerste bewaker van de gezondheid van je pup. Aanhoudende diarree of braken, niet willen eten, sloomheid, veel drinken of jeuk: bel bij twijfel de praktijk. Liever één telefoontje te veel dan een pup die stilletjes opknapt of net niet. Hoe je voeding en gewicht in de gaten houdt, lees je in ons artikel over puppyvoeding.
Veelgestelde vragen
Wat kost een eerste dierenartsbezoek met een puppy?
Dat verschilt per praktijk en per regio, en hangt af van wat er gebeurt: een consult, een enting, een chipcontrole of ontwormingsadvies. Vraag bij het maken van de afspraak een indicatie van de kosten, dan kom je niet voor verrassingen te staan.
Moet mijn puppy nuchter zijn voor het eerste bezoek?
Nee, voor een gewone controle en vaccinatie hoeft een pup niet nuchter te zijn. Een lichte maaltijd vooraf is prima, en snoepjes tijdens het bezoek helpen juist om er een fijne ervaring van te maken. Alleen voor sommige ingrepen onder verdoving gelden nuchterregels; de praktijk zegt het je op voorhand.
Is chippen verplicht voor mijn pup?
Ja. In België moet elke pup vóór de leeftijd van acht weken gechipt en geregistreerd zijn, in Nederland geldt eveneens een chip- en registratieplicht voor pups. De fokker regelt dat meestal; jij zorgt ervoor dat de registratie op jouw naam komt te staan.
Wanneer mag mijn puppy mee naar buiten na de vaccinaties?
Je hoeft niet binnen te blijven tot de hele reeks rond 16 weken klaar is. Verstandig socialiseren kan eerder, zolang je plekken met veel onbekende honden mijdt. Overleg met je dierenarts wat in jouw buurt veilig kan; die kent de lokale situatie het best.
Bronnen bij dit artikel (4)
- PetMD: How To Prepare for Your Puppy's First Vet Exam, timing eerste bezoek, wat je meeneemt en verloop van het onderzoek
- LICG: Vaccinatie van de hond, indicatief vaccinatieschema pup en kernentingen
- AniCura België: Puppy chippen en registreren, chip- en registratieplicht in België vóór acht weken
- ESCCAP: Worm Management Scheme Fact Sheet Dogs, indicatief ontwormingsschema voor pups volgens Europese richtlijn
Informatie op Hondenatlas is bedoeld ter oriëntatie. Bij vragen over de gezondheid van je pup is je dierenarts altijd het juiste adres.