HondenatlasRassenStaande hondenDrentsche Patrijshond

Drentsche Patrijshond

Een van de weinige echt Nederlandse rassen: een gevoelige jachthond van het boerenerf in Drenthe, aanhankelijk in huis en gedreven in het veld. Voor wie tijd heeft en met zachte hand wil opvoeden.

Drentsche Patrijshond in zijaanzicht
In dit artikel
  1. In het kort
  2. Scores
  3. Karakter
  4. Gezin
  5. Past hij bij jou?
  6. Appartement
  7. Beweging
  8. Vacht
  9. Hoe Nederlands is de Drentsche Patrijshond eigenlijk?
  10. Opvoeding
  11. Kosten
  12. Eerlijk over
  13. Levensfase
  14. Gezondheid
  15. Een pup vinden
  16. Veelgestelde vragen
In het kort

De Drentsche Patrijshond in het kort

Een wit-bruine voorstaande jachthond die al eeuwen op het Drentse platteland meedraait als allrounder: jagen, waken en spelen met de kinderen. Hij is gevoelig, intelligent en aanhankelijk, met af en toe een eigenwijze streek.

Reken op één tot twee uur beweging per dag plus mentaal werk voor zijn slimme neus. Harde woorden komen bij dit ras dubbel zo hard aan. Benieuwd of hij bij jouw gezin past? Doe verderop de match.

Schofthoogte
58–63 cmteef 55–60 cm
Gewicht
30–35 kgteef 25–30 kg · indicatief
Levensverwachting
± 12 jaargemiddeld
Beweging
1–2 uurper dag, plus neuswerk
Vacht
Halflang1× p/w borstelen, rui 2× per jaar
Herkomst
Nederlandjachthond van het Drentse erf

De Drentsche Patrijshond in scores

Elke hond in de atlas krijgt scores op dezelfde meetlat, zodat je rassen eerlijk naast elkaar kunt leggen.

Meer pootjes betekent altijd makkelijker voor jou als baas, niet "meer van die eigenschap".

GezinsvriendelijkheidEen aanhankelijke gezinshond die het liefst overal bij is
KindvriendelijkZacht en geduldig, zolang kinderen zijn gevoelige aard respecteren
Geschikt voor een appartementLastig: dit buitenras heeft ruimte en dagelijks veldwerk nodig
Rustig aan doen mogelijkBeperkt: hij vraagt elke dag één tot twee uur, plus werk voor zijn neus
Onderhoudsarme vachtWekelijks borstelen volstaat, buiten de twee ruiperiodes
TrainbaarheidLeergierig en slim, maar gevoelig en soms eigenwijs: zachte hand vereist
Alleen thuis kunnen blijvenHij is sterk op zijn gezin gericht; lang alleen valt hem zwaar
Geschikt voor beginnersKan met begeleiding, maar zijn gevoeligheid vergeeft weinig fouten

Wat voor karakter heeft een Drentsche Patrijshond?

Gevoelig, intelligent en aanhankelijk, met een vrolijke, nieuwsgierige inslag. De FCI-rasstandaard, het officiële rasprofiel, beschrijft hem als trouw en slim: in het begin wat terughoudend naar vreemden, maar nooit angstig. Thuis wil hij het liefst overal bij zijn.

De Raad van Beheer voegt daar eerlijk aan toe dat hij enigszins eigenwijs kan zijn. Het is geen hond die blind gehoorzaamt: hij werkt graag mét je samen, zolang jij vriendelijk en consequent blijft. Op een harde aanpak reageert hij door dicht te klappen.

Zijn jachtverleden als allrounder zie je terug in zijn veelzijdigheid: hij wijst wild aan door voor te staan, apporteert graag en meldt bezoek op het erf. Een echte alarminstallatie is hij niet, daarvoor is hij te vriendelijk.

Is een Drentsche Patrijshond geschikt voor een gezin?

Ja, van oudsher zelfs. Op de Drentse boerderijen leefde hij eeuwenlang tussen de kinderen, en die gemoedelijkheid zit nog altijd in het ras. Hij is zacht in de omgang en geniet van gezinsdrukte, zolang hij ook zijn rust krijgt.

Twee kanttekeningen. Zijn gevoelige aard betekent dat ruwe spelletjes en geschreeuw hem uit balans brengen: leer kinderen dus respectvol met hem omgaan. En het blijft een hond van rond de dertig kilo met jachtaanleg, dus toezicht bij jonge kinderen en een goede opvoeding horen erbij.

Past deze hond bij jou?

Zes korte vragen, je ziet meteen je match.

Hoe woon je?
Kinderen in huis?
Je ervaring met honden
Tijd voor beweging per dag
Hoe vaak is de hond alleen thuis?
Hoe erg vind je haren en borstelen?

Kies hierboven je situatie om je persoonlijke match te zien.

Kan een Drentsche Patrijshond in een appartement wonen?

Het is niet zijn natuurlijke plek. Dit is een buitenras dat gefokt is om de hele dag op en rond het erf en in het veld te zijn. In een appartement moet je zijn hele bewegings- en snuffelbehoefte buitenshuis organiseren, elke dag opnieuw.

Een huis met een omheinde tuin past veel beter. Let wel op die omheining: zijn neus is een betere gids dan zijn gehoorzaamheid, en een interessant spoor wint het soms van jouw roep.

Hoeveel beweging heeft een Drentsche Patrijshond nodig?

Reken op één tot twee uur per dag, aangevuld met mentaal werk. De Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging houdt die richtlijn aan en benadrukt de combinatie: dit ras wil niet alleen lopen, maar ook zoeken, apporteren en zwemmen.

Zijn neus is zijn grootste talent én zijn grootste behoefte. Snuffelspellen, een uitgelegd spoor of dummytraining vermoeien hem meer dan een uur rennen. Krijgt hij dat werk niet, dan zoekt hij zelf vertier, en dat eindigt zelden zoals jij het bedoeld had.

Hoeveel verzorging vraagt de vacht van een Drentsche Patrijshond?

Minder dan je bij een halflange vacht zou denken. Zijn dichte, vrijwel rechte vacht met waterafstotende ondervacht is gemaakt voor het Drentse buitenleven: modder borstel je er na het drogen zo weer uit. Eén goede borstelbeurt per week volstaat.

Twee keer per jaar ruit hij, en dan mag de borstel vaker uit de la. Houd daarnaast de langere beharing aan oren en benen bij en controleer na elke wandeling zijn hangoren: die zijn gevoelig voor vuil en irritatie. Scheren of uitgebreid trimwerk is niet nodig.

Hoe Nederlands is de Drentsche Patrijshond eigenlijk?

Door en door. Het ras stamt af van de spioenen, spaniëlachtige vogelhonden die in de zestiende eeuw via Frankrijk vanuit Spanje in de Lage Landen belandden. In het afgelegen Drenthe bleef dat type eeuwenlang zuiver bewaard, als allrounder die jaagde, het erf bewaakte en met de kinderen speelde.

Op 15 mei 1943 erkende de Raad van Beheer de Drent officieel als ras, en in 1948 volgde de rasvereniging. Daarmee is hij een van de weinige rassen van eigen bodem. Buiten Nederland is hij nog altijd zeldzaam: wie er in België één tegenkomt, mag dat rustig een buitenkans noemen.

Hoe voed je een Drentsche Patrijshond op?

Met zachte hand en veel geduld. Hij is gevoelig voor jouw stemming en leert snel, maar schiet bij druk of straf in zijn schulp. Beloningsgericht trainen met voer, spel en apporteerwerk past hem het best. Bouw daarnaast van jongs af aan rustig het alleen thuis blijven op.

Dit zijn de aandachtspunten in zijn puppytijd:

Wat kost een Drentsche Patrijshond?

Eerlijk antwoord: betrouwbare Belgische bedragen voor de aanschaf, het voer, de dierenarts en de verzekering van een Drentsche Patrijshond zetten we hier pas neer zodra we ze met bronnen kunnen onderbouwen. Liever even geen cijfer dan een verzonnen cijfer. Reken er wel op dat een hond, groot of klein, elke maand een vast budget vraagt, en dat prijzen sterk verschillen per fokker en regio.

Wat we nu al wel kunnen zeggen over vachtverzorging: Vooral tijd: borstel en kam, geen trimsalon nodig.

Eerlijk over de Drentsche Patrijshond

  • Zijn neus wint het soms van jou. Een vers spoor is voor deze jachthond razend interessant. Zonder goed aangeleerde terugroep loop je achter de feiten aan.
  • Hij is gevoeliger dan hij eruitziet. Een harde stem of onrust in huis komt bij hem hard binnen. Dit ras vraagt een kalm, voorspelbaar gezin.
  • Eigenwijs hoort erbij. Hij weegt jouw verzoek eerst af. Dat maakt hem charmant, maar ook een hond die consequentie nodig heeft.
  • Epilepsie komt in het ras voor. Idiopathische epilepsie is het bekendste gezondheidsrisico van de Drent. Vraag de fokker expliciet naar epilepsie in de lijn.
  • Je staat op een wachtlijst. Er worden maar beperkt nesten per jaar gefokt, vrijwel allemaal in Nederland. Wachten op een goed geteste pup is bij dit ras de norm.

De route van pup naar senior

Elke levensfase vraagt iets anders van je. Dit zijn de haltes waar je bij dit ras rekening mee houdt.

8 – 16 weken

Zacht landen in de wereld

Socialiseer rustig en positief: deze gevoelige pup onthoudt nare ervaringen lang. Laat hem mensen, honden en het buitenleven ontdekken op zijn eigen tempo, zonder hem te overspoelen.

4 – 8 maanden

Neus en zelfstandigheid ontwaken

Zijn jachtaanleg wordt zichtbaar: sporen, vogels, verten. Train nu dagelijks het komen op je roep met topbeloningen en bouw het alleen zijn stap voor stap op.

8 – 18 maanden

De eigenwijze puber

Hij kent de regels, maar checkt of ze nog gelden. Blijf vriendelijk en consequent en geef zijn energie richting met apporteer- en zoekwerk. Een jachttrainingsgroep of hondenschool helpt je hier doorheen.

Vanaf ± 2 jaar

Volwassen: de allrounder in balans

Nu heb je de gezinshond én werkhond in één: rustig binnen, gedreven buiten. Houd de dagelijkse mix van beweging en neuswerk vol, dat houdt hem in balans.

Vanaf ± 9 jaar

Senior: kalmer aan, neus blijft jong

Zijn lijf wordt trager, zijn neus niet. Vervang lange tochten geleidelijk door korter snuffelwerk en laat gewrichten, ogen en gewicht regelmatig door je dierenarts controleren.

Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Drentsche Patrijshond?

De Drent is over het geheel een gezond, functioneel gebouwd ras, maar een aantal erfelijke aandoeningen vraagt aandacht. Vraag een fokker altijd naar de onderzoeksuitslagen van beide ouderdieren.

Idiopathische epilepsiegrootste risico

De bekendste erfelijke aandoening in dit ras: terugkerende epileptische aanvallen zonder aanwijsbare oorzaak, meestal beginnend op jonge tot middelbare leeftijd. Een DNA-test bestaat nog niet, dus vraag de fokker expliciet of epilepsie in de lijn voorkomt en hoe de rasvereniging daarop stuurt.

Heup- en elleboogdysplasie (HD/ED)

Een afwijkende ontwikkeling van het heup- of ellebooggewricht die pijn en artrose kan geven. De rasverenigingen stellen HD-onderzoek verplicht voor fokdieren; één vereniging vraagt ook ED-onderzoek.

Erfelijke oogaandoeningen

Onder meer PRA (een netvliesaandoening die tot blindheid leidt), cataract en distichiasis (haartjes die tegen het oog schuren) komen in het ras voor. Fokdieren horen een ECVO-oogonderzoek te hebben, de Europese standaardkeuring op erfelijke oogziekten.

Von Willebrand-ziekte type 1

Een erfelijke stollingsstoornis waardoor wondjes langer nabloeden. Er bestaat een DNA-test waarmee fokkers dragers in kaart brengen.

Over deze punten: voor de Drent zijn weinig harde prevalentiecijfers gepubliceerd; wat bekend is, komt vooral uit fokdata en rasverenigingen en is een risico-indicatie, geen vaststaand cijfer voor jouw hond. Maak je je zorgen over de gezondheid van je hond? Bespreek dat met je dierenarts.

Weet je niet welke uitslagen je precies moet opvragen? Download de gratis checklist “Wat vraag je een fokker?”, met alle onderzoeken die bij dit ras horen op één A4.

Waar vind je een goede pup?

Voor dit Nederlandse ras begin je bij de bron: de Raad van Beheer houdt de stamboomregistratie bij en de twee rasverenigingen, waaronder de Vereniging de Drentsche Patrijshond uit 1948, hanteren fokreglementen met verplicht HD-onderzoek en ECVO-oogonderzoek. In België vervult de KMSH (Koninklijke Maatschappij Sint-Hubertus) de registratierol, al worden er nauwelijks Drenten gefokt buiten Nederland.

Wees voorbereid op wachten: het aantal nesten per jaar is beperkt en goede fokkers hebben wachtlijsten. Dat wachten loont. Een serieuze fokker toont de uitslagen van beide ouders ongevraagd, is open over epilepsie in de lijn en wil precies weten wat voor thuis jij te bieden hebt.

Veelgestelde vragen over de Drentsche Patrijshond

Wat voor karakter heeft een Drentsche Patrijshond?

Gevoelig, intelligent, vrolijk en aanhankelijk, met af en toe een eigenwijze streek. Naar vreemden is hij eerst wat terughoudend, maar nooit angstig. Hij is sterk op zijn gezin gericht en wil overal bij zijn.

Is een Drentsche Patrijshond geschikt voor een gezin met kinderen?

Ja, hij leefde eeuwenlang als gezinshond op Drentse boerderijen en is zacht in de omgang. Leer kinderen wel respectvol met hem omgaan, want hij is gevoelig, en houd toezicht vanwege zijn formaat.

Hoeveel beweging heeft een Drentsche Patrijshond nodig?

Ongeveer één tot twee uur per dag, aangevuld met mentaal werk zoals zoekspellen, apporteren of zwemmen. Zijn neus bezighouden is net zo belangrijk als kilometers maken.

Is de Drentsche Patrijshond een Nederlands ras?

Ja, het is een van de weinige oorspronkelijk Nederlandse rassen. Hij stamt af van zestiende-eeuwse spioenen en werd op 15 mei 1943 officieel erkend door de Raad van Beheer. Buiten Nederland is het ras zeldzaam.

Welke gezondheidsproblemen komen voor bij de Drentsche Patrijshond?

Idiopathische epilepsie is het bekendste risico. Daarnaast komen heup- en elleboogdysplasie, erfelijke oogaandoeningen zoals PRA en cataract, en de stollingsstoornis Von Willebrand type 1 voor. Fokdieren worden op heupen en ogen onderzocht.

Verhaart een Drentsche Patrijshond veel?

Gemiddeld. Zijn halflange vacht vraagt één borstelbeurt per week en hij ruit twee keer per jaar, dan verliest hij meer haar. Trimmen of scheren is niet nodig.

Bronnen bij deze pagina (6)
  1. FCI-rasstandaard 224, groep, herkomst, schofthoogte, vacht, karakter, rasgeschiedenis en erkenning 1943.
  2. Houden van Honden (Raad van Beheer), karakter, verzorging, rui, verplichte fokonderzoeken (HD, ECVO, ED).
  3. LICG: Drentsche Patrijshond, gewicht, levensverwachting ±12 jaar, epilepsie, Von Willebrand, verzorging.
  4. Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging, jachtaanleg, bewegingsrichtlijn 1-2 uur, gevoelig karakter.
  5. Vereniging de Drentsche Patrijshond: fokreglement, aandoeningen in het ras: epilepsie, HD, ED, PRA en cataract.
  6. Foto: Eric Broeksma, CC BY-SA 3.0, via Wikimedia Commons, herofoto van deze pagina.

Twijfel je nog tussen rassen?