Je hond wassen en borstelen: hoe vaak en hoe

Waarom is borstelen meer dan mooimakerij?

Borstelen haalt losse haren, stof en dode huidcellen weg en verdeelt de natuurlijke huidvetten over de vacht, waardoor die beter beschermt tegen vocht en vuil. Een regelmatig geborstelde hond verhaart bovendien minder in huis: de haren zitten in je borstel in plaats van op je zetel.

Minstens even belangrijk: de borstelbeurt is je wekelijkse gezondheidscheck. Al borstelend voel je bultjes, korstjes, klitten en parasieten zoals teken of vlooien voordat ze een probleem worden. Dierenartsen van VCA Hospitals noemen dat een van de grootste voordelen van dagelijks borstelen: je kent het lijf van je hond en merkt veranderingen vroeg op.

En dan is er het samenzijn zelf. Een hond die borstelen van jongs af als iets aangenaams kent, laat zich later ook vlotter behandelen bij de trimmer en de dierenarts. Werk daarom altijd rustig en met beloningen, zeker bij de eerste beurten.

Hoe vaak borstel je welke vacht?

De vacht bepaalt het ritme. Deze richtlijnen komen uit de verzorgingsadviezen van de PDSA en VCA Hospitals:

• Korte, gladde vacht (labrador, stafford, beagle): één keer per week met een rubberen borstel of zachte kaarde volstaat meestal.
• Halflange vacht (herder, spaniël, spitsachtigen): meerdere keren per week borstelen om dode onderwol weg te halen.
• Lange of zijdeachtige vacht (bearded collie, lhasa apso, yorkshire terriër): dagelijks borstelen, met extra aandacht voor oksels, achter de oren en de broek, waar klitten het eerst ontstaan.
• Krul- en doodlevachten (poedel, cockapoo, labradoodle): meerdere beurten per week plus om de paar weken kammen tot op de huid; deze vachten klitten sneller dan je denkt en gaan vaak geregeld naar de trimmer.
• Dubbele vacht (husky, berner sennen, Duitse herder): in de rui in late lente en najaar valt de onderwol in plukken uit en borstel je het best dagelijks met een onderwolhark.

Hoe vaak moet een hond in bad?

Minder vaak dan veel mensen denken. Een gezonde hond met een gemiddelde vacht hoeft alleen in bad als hij vuil is of onaangenaam ruikt. Te vaak wassen spoelt de beschermende vetlaag van de huid weg, en dat leidt juist tot droge huid, schilfers en jeuk. Voor een modderige vacht is spoelen met lauw water zonder shampoo vaak al voldoende, aldus de PDSA.

Het ritme verschilt per vachttype. VCA Hospitals geeft als richtlijn dat niet-verharende rassen die naar de trimmer gaan ongeveer om de zes tot acht weken gewassen worden, meestal gecombineerd met de trimbeurt. Honden met een dikke dubbele vacht baden je zelden, maar een wasbeurt tijdens de rui helpt de losse onderwol eruit. Sommige langharige rassen worden wekelijks tot maandelijks gewassen als onderdeel van hun vachtonderhoud.

Moet je hond om medische redenen vaak in bad, bijvoorbeeld bij allergie, dan hoort daar een aangepaste shampoo bij die de huid niet uitput. Overleg dat met je dierenarts. Wat jouw ras precies nodig heeft, vind je per ras terug in onze rassendossiers.

Hoe pak je het wassen praktisch aan?

Borstel eerst, was daarna. Klitten en klissen die nat worden, trekken zich strak tegen de huid en zijn nadien bijna niet meer uit te kammen. Neem dus eerst de tijd om de vacht volledig klitvrij te maken, zeker bij lange en krullende vachten.

Gebruik lauwwarm water en een shampoo die voor honden gemaakt is. De huid van een hond heeft een andere pH dan de onze, waardoor shampoo voor mensen kan irriteren en uitdrogen. Werk van hals naar staart, hou schuim weg van ogen en oren, en spoel langer na dan je denkt dat nodig is: achtergebleven shampoo jeukt en schilfert.

Droog daarna stevig af met handdoeken en laat je hond op een warme, tochtvrije plek verder drogen; hij zal zelf uitgebreid schudden. Een föhn kan bij dikke vachten helpen, maar alleen lauw, op afstand en als je hond er rustig onder blijft. Maak van het hele ritueel iets fijns met beloningen, en rond af met een controle van oren en nagels; over dat laatste lees je meer in ons artikel over nagels knippen.

Hoe leer je je hond verzorging fijn vinden?

Begin klein en positief, het liefst al in de puppytijd. Enkele halen met een zachte borstel, een beloning, en stoppen terwijl het nog leuk is: zo bouw je in een paar weken een hond op die bij het zien van de borstel komt aanlopen. Ook een volwassen hond die borstelen eng vindt, leer je het opnieuw met dezelfde rustige opbouw in korte sessies.

Dwing nooit door bij een hond die verstijft, gromt of wegvlucht. Wissel van borstel als het huidige exemplaar trekt of krast, werk in lagen bij dikke vachten en hou pijnlijke zones zoals klitten voor het einde, of laat ze door een professional wegwerken.

Kies je voor een trimsalon, let dan volgens de RSPCA op een propere en veilige omgeving, beloningsgericht werken en aandacht voor rust: vraag hoe de trimmer omgaat met een gestreste hond en blijf de eerste keer eventueel in de buurt. Een goede trimmer bouwt op tempo van de hond, geen enkel resultaat is een gestreste hond waard.

Wanneer wijzen vacht of huid op een probleem?

Een gezonde vacht glanst en voelt soepel; een gezonde huid is rustig van kleur, zonder schilfers of korsten. Verandert dat, dan is de vacht vaak de boodschapper van iets anders. Denk aan een doffe, vette of sterk ruikende vacht, kale plekken, roos, veel krabben of overmatig verharen buiten de rui.

Zulke signalen kunnen wijzen op parasieten, allergie, huidontsteking of een hormonaal probleem, en dat onderscheid maak je thuis niet. Blijft de vacht of huid meer dan een week of twee afwijkend, of krabt je hond zich wondjes, maak dan een afspraak bij de dierenarts in plaats van te experimenteren met shampoos.

Noteer voor dat bezoek wanneer het begon, wat je al probeerde en of er iets veranderde in voeding of omgeving. Zo kan de dierenarts gericht zoeken en ben je sneller bij de oorzaak.

Veelgestelde vragen